Михалева Наталья Владимировна-Сайа
«Кэпсиэ» кэннэ ааастык
Аан тыл
– Сайа! Тохтоо, тохтоо! – пиибэ атыылыыр киоска аттыттан сирэйэ ыраахтан кытаран кстрттэн сылыктаатахха, биллэ холуочуйбут, Бэйиэт диэн аатынан бэйэтин улаханнык ааттаммыт билэр киим далбаатаммытынан ситэн кэлбитэ: – Сайа! Тоо эйигин абааы крллрй? Эйигин 80 бырыыан саха киитэ муура суох таптыыр, оттон 20 бырыыан саха киитэ муура суох абааы крр… Таптыыр – тоо диэтэххинэ, эн дьинээх талааын! Абааы крр – эмиэ талааны иин! Эн мээйдиигин, талааынан харахтары аалаын…
Ити крс 2004 сыллаахха этэ. Мин тугу да кыайан булан хоруйдаабатаым, арай сирэйим ол биллэ холуочуйбут Бэйиэт буолбатах бэйиэт киэниттэн итэээ суох кытаран, дьон хараын утары крр кыаа суох умса туттан, «Холбос» уопсайыгар икки кыыспынаан кии соччо ымсыырыа суохтук сир таааран олорор быыкаайык хоум диэки срэр-хаамар былаастаах куоппутум. Ити кэмэ мин саха тэлэбиидэнньэтигэр «Кэпсиэ» биэриини иккис сылбын таааран эрэр, лэ тбгнэн уонна лэ ртнэн эрэ тобус-толору олохтоох кии этим. Бэйэм буоллаына 40 саастаахпын, син олох аыытын-ньулуунун амсайбыт, оллурун-боллурун аахпыт саа сананарым. Идэм быыытынан кыайа-хото тутар, сблр эйгэбэр ыарыратан крбкк кн солото суох тбгрэрим. Дьон-сэргэ ол лэбин хайдах ылынарын-ылымматын туунан сс улаханнык толкуйдуу барбакка, санаам хоту айан, лэлээн… Хооон суруйар курдук, бииртэн биир биэриилэри тааартыырым: иэйэн, умсугуйан, тиритэ-хорута сыралаан… Оттон ити соччо бодоруспатах да буоллар, билэр киибиниин крс… Бастакы санаам «Тоо элбээй! 20 бырыыан! Абааы крллр? Туох иин?» диэн этэ.
Билигин 2017 сыл. «Кэпсиэ» биэрии саха экраныттан спптэ ыраатта. Уулуссаа мин диэки ыйытардыы крбт хас биирдии харахха «Хайа, «Кэпсиэбит» аны тахсыа дуо?» диэн уларыйбат ыйытыыны аахпыт кэмим кэннибэр хаалла. Саха киитин хас бырыыана эбитэ буолла! Аахпаппын, ааа сатаабаппын. Ол эрээри билэбин: барыгытыгар да буолбатар, баыйар гсктгэр баарбын биллэрбиппин, санаабынан сайбыппын, иэйиибинэн тиийбиппин, кэпсээмминэн кэрэхсэппиппин… Билэбин ол быыыгар: биирдиилээн ким эрэ биирэбилигэр киирбэтэхпин, ким эрэ сулуун соуччу уоппунан сууктуппуппун, кини ыра гыммыт ыраах чыпчаалыгар эмискэ баар буолан мээйдээбиппин… йдбн, Орто дойдуга сс да баарбын, ол иин ону барытын холкутук ылынабын: баалаабаппын, баайсыбаппын, улуутумсуйбаппын. Хайалга, махталга хараарбаппын, хопко, холуннарыыга рбэппин.
Эиги миигин таптыыр да, абааы да крр бырааптааххыт, эиги онуоха олохтон ылбыт кллээххит.