Таблу нақораи подшоҳӣ ба садо омаду Турконхотун либосҳои фохира дар бар ва қизилтоҷ31 бар сар бо виқору салобати модаршоҳӣ ба маҷлиси мардон ҷасурона гом ниҳод. Ҳама баробар аз ҷой хеста ва нафасҳо дарун кашида, ҳар қадами ӯ ба чашмони пурмеҳр гиромӣ медоштанд. Турконхотун якмарому бовиқор пеш мерафту аз қафояш ҳафт гулдухтари нозанини хушлибос доманкашон чун товуси хиромон ҳаракат мекарданд. Бо як нигоҳ аён буд, ки онҳо ғуломдухт ё канизак нестанд, зеро либосу ороишу пероиши ҳар кадом ба хироҷи вилояте меарзид. Ин ҳафт гули наврустаи гуландомро Турконхотун аз байни чил бойдухтари мумтози Ғӯрганҷ писандида, интихобан гулчин карда буд ва ҳамаашон ба қабилаи канглӣ тааллуқ дошта, миёни духтарони қавми Турконхотун беҳтарини беҳтаринҳо ҳисоб меёфтанд. Падари ҳар кадоме сипаҳсолори сарсупурдаи модаршоҳи Хоразм буду неруи зиёди ҳарбӣ дар ихтиёр дошт ва амри Маликаи ҳамтабори худро аз ҳама фармоишот муқаддам медонист.

Аз ҳамин сабаб Турконхотун бо сари баланду табассуми фарох ва каруфари олӣ пеш мерафту чунин вонамуд мекард, ки дар ин толори бузург ғайр аз писараш дигар касеро намебинад. Аммо аҳли толор ин тафохур ва назарбаландиро амали шоиста меҳисобиданд. Охир, писари на ҳар модар шоҳаншоҳи олам мешавад ва на ҳар модарро чунин бахти баланд муяссар мегардад, ки дар базми ҷамшедии фарзанди фатҳовари худ бо ҳамҳамаю дамдама ширкат варзад!

Аз қафои Турконхотун боз як гурӯҳ занони савлатманд вориди базмгоҳ шуданд. Маликабону Дилором сархайли онҳо буду дар паҳлуяш Нигина беҷуръатона қадам мезад. Чеҳраи хандон дошт, аммо чашмони маҳзун. Зеро соате қабл аз оғози базм Турконхотун қавлу қарори худро тағйир дода, кабутари ҳарамро аз рақсидан боздошт ва ба машшотаю канизон фармуд, ки бо ғолияву кофуру анбар ин бути шакарлаби мушкинхолро боз ҳам хушрӯй ва хушбӯй гардонда, чун арӯс ороста, дар базмгоҳ бо либосу ороишоти беҳтарин ба чашми Узлоғшоҳ манзур намоянд.

Амри ҷалоҷинкампирро шунида, Нигина мувозинати ақлу эҳсосро гум карду беҳол ва ночор рӯйи фарш нишаст. Дуд аз димоғи Шакархонум баромаду бо дилу ҷигари сӯхта ба манзили Малика Дилором тохт. Ҳарчанд медонист, ки аллакай кор аз эътидол гузашта, тағйир додани ҳолат имконнопазир гаштааст. Вале Маликаи Хоразм бо тамкини ҳайратангез ҳаяҷони мураббияро фурӯ нишонду бо солорӣ гуфт: «Ҳар ду ором шаведу ба намоиши ҳунар омода бошед. Шоҳписари ман масъаларо табъи дили мо ҳал мекунад!»

Турконхотун ва аҳли ҳарами ӯ дар нишастгоҳи алоҳида ҷо ба ҷо шуданду канизакони муғанния самоъ оғоз ниҳоданд. Хоразмшоҳ бо нигори лоларухе, ки арӯси мамлакат унвон дошту зулфи пурхаму тоб ва мӯйи марғулаи ӯ рашки мушки Хутану анбари Соро буд, дар садри маҳфил нишаста, бо ҳузуру ҳаловати том навои арғунунӣ мешунид ва шароби арғувонӣ менӯшид. Он сарви равон бо қабои парниён гирди сари тоҷвар парвона буду вақте навои хусравонӣ дар толор танин андохт, бо ҷамоли матлуб ва чеҳраи маҳбуб хиромон ба ҷилва омад, то ба ҳусну ҷамоли зебо ва ҳаракоти ширинадо дили Хусрави Хоразм волаву шайдо намояд. Вале Хоразмшоҳ ба ёри дерин эътиборе надода, саволомез ба Ҷалолиддин нигарист, ки дар хони паҳлуи рости падар менишаст.

Писари чашминтизор дарҳол аз ҷой хесту аввал одоби таъзими подшоҳӣ риоя намуда, аҳли базмро хомӯш ва диққати умумро ба худ ҷалб гардонду бо фарри бузургманиш каломи хуш ба забон овард:

— Эй падари меҳрубон ва оламгири ҷаҳонбон!

Сарфароз аз онам, ки фарҳанги шоҳону меҳтарону фарзонагонро накӯ медонеду накӯ медоред ва ниҳоду рафтору кору сози подшоҳӣ дар сатҳи олӣ сомон медиҳед. Сипоҳ оростану кин хостану разм кардану шабехун задану шаҳр гирифтанҳои Шумо вирди забонҳост ва андар сифоти хуби шумо достонҳои марғуби зиёд набишта шуда, ки ба гӯшу дилҳо хушгувор ояд.

Ифтихор аз он дорам, ки Санҷари замон ва Искандари сонӣ шумоед, эй падари баландахтари ман! Месазад, ки корномаҳои шумо дар Шоҳномаи навин сабт гардад ва ояндагонро дарси ибрат шавад. Ба ин ният аз Исфараи нозанин шоире овардам, ки баъди рӯй дар ниқоби хок кашидани Ҳоқонӣ кас мисли ӯ надидааст! Ахтари тобони назми Аҷамро қабул фармоед.

Сайфуддини Исфарангӣ, ки дар шафати шайхулислом менишаст, бо таъзими шоирона худро ба мобайни падару писар расонд ва интизор истод, ки дастур чӣ мешавад.

Хоразмшоҳ сар то пойи шоирро бо чашми харидорӣ нигаристу гуфт:

— То ҷаҳон будааст, ҳеҷ подшоҳи сулолаи мо аз шоире сарфи назар накардааст. Зеро аз лашкару ганҷу хазинаи подшоҳӣ осоре намонад, аммо ба шарофати шеър, ки бақои исми шоҳро таркиб мекунад, номи ӯ ҷовид монад. Синою Ҷузҷонӣ, Ватвоту Форёбӣ ва садҳо бузургони Аҷам аз боргоҳи Хоразмшоҳиён нашъунамо ёфтаанду ту ҳам хуш омадӣ, эй шоир. Модарам гуфтанд, ки табъи рост дорию аз Исфара барои мо достоне дастовез овардаӣ…

Сайфуддин ягон ҳарфи зиёдатӣ нагуфта, ҳар ду даст боло бардошт ва ба қироати қасида пардохт:

Дар гулшани мулк бори дигар,

Товуси зафар кушод шаҳпар.

Афканд ҳумои фатҳ соя

Бар чашмаи офтобханҷар.

Дебочаи корномаи мулк

Шуд хатм ба номи шоҳ Санҷар.

Перейти на страницу:

Похожие книги