— A kali atamnym raskidalnikam pramianioŭ?
— A ty zdoleŭ by?
— Nie viedaju. Kali ličyć, što jany nie ludzi…
— U peŭnym sensie jany ludzi. Subjektyŭna jany ludzi. Jany nie razumiejuć sensu… svajho… pachodžannia. Ty, vidać, zaŭvažyŭ heta?
— Tak, zaŭvažyŭ. Ale… jaki heta maje vyhlad?
— Jany rehienierujuć u nievierahodnym tempie. U niemažlivym tempie, prosta na vačach, pavier mnie, i znoŭ pačynajuć pavodzić siabie jak… jak…
— Jak?
— Jak ich vobrazy, jakija žyvuć u našaj pamiaci, na asnovie jakoj…
— Tak, heta praŭda, — zhadziŭsia ja.
Na maich abharełych ščokach rastavała maź i kapała na ruki. Ja nie zviartaŭ na heta ŭvahi.
— A Hibaryjan viedaŭ?.. — niečakana spytaŭsia ja.
Snaŭt zirnuŭ na mianie ŭvažliva.
— Ci viedaŭ jon toje, što i my?
— Aha.
— Ja amal što ŭpeŭnieny.
— Adkul ty viedaješ? Jon tabie kazaŭ?
— Nie. Ale ja znajšoŭ u jaho adnu knihu…
— „Mały Apokryf”?! — zakryčaŭ ja i sarvaŭsia z miesca.
— Tak. A adkul ty viedaješ? — zaniepakojena spytaŭsia Snaŭt i vyłupiŭsia na mianie.
Ja admoŭna pakivaŭ hałavoj.
— Nie chvalujsia. Ty ž bačyš, što ja apiečany i zusim nie rehienieruju, — supakoiŭ ja. — Viedaješ, jon pakinuŭ mnie piśmo. Jano było ŭ kabinie.
— Heta praŭda?! Piśmo? Što ŭ im napisana?
— Nie nadta šmat. Heta chutčej zapiska, a nie piśmo. Biblijahrafičnaja daviedka da „Salarystyčnaha dadatku” i da hetaha „Apokryfa”. Što heta takoje?
— Daŭniaja historyja. Mo jana nam što-niebudź dasć. Trymaj.
Snaŭt dastaŭ z kišeni tonieńkuju knihu ŭ skuranym pieraplocie z patrapanymi vuhałkami i praciahnuŭ mnie.
— A Sartoryus?.. — spytaŭsia ja, chavajučy knihu.
— Što Sartoryus? U takoj situacyi kožny pavodzić siabie jak… umieje. Jon imkniecca trymacca narmalna, dla jaho heta aznačaje — aficyjna.
— Nu, ty viedaješ!
— Ale ž heta tak. Ja adnojčy trapiŭ z im u situacyju, padrabiaznasci jakoj nie majuć asablivaha značennia, dastatkova skazać, što ŭ nas na vosiem čałaviek zastałosia piaćsot kiłahramaŭ kisłarodu. Adzin za adnym pakidali my svaje zvykłyja štodzionnyja zaniatki, u rešcie rešt my ŭsie chadzili niaholenyja, tolki jon haliŭsia, čysciŭ tufli. Taki ŭžo jon čałaviek. Viadoma, što b zaraz ni zrabiŭ Sartoryus, usio budzie abo prytvorstvam, abo kamiedyjaj, abo złačynstvam.
— Złačynstvam?
— Nu niachaj nie złačynstvam. Možna prydumać jakoje-niebudź inšaje słova. Naprykład, „reaktyŭny razvod”. Padabajecca?
— Ty vielmi dascipny, — pramoviŭ ja.
— A ty chacieŭ, kab ja płakaŭ? Prapanuj što-niebudź sam.
— At, nie čapaj ty mianie.
— Nie, ja surjozna: ty viedaješ ciapier amal toje, što i ja. U ciabie josć jaki-niebudź płan?
— Jaki tam płan? Ja nie ŭiaŭlaju, što budu rabić, kali… znoŭ zjavicca. Pavinna ž zjavicca?
— Vidać, pavinna.
— A jak jany traplajuć na Stancyju, Stancyja ž začyniena hiermietyčna? A mo abšyŭka…
Snaŭt pakruciŭ hałavoj.
— Sprava nie ŭ abšyŭcy. Nie maju paniaccia jak. Časciej hosci zjaŭlajucca, kali pračynaješsia, ale ž čas ad času treba i paspać.
— A kali zamknucca?
— Dapamahaje nie vielmi doŭha. Josć inšyja sposaby… sam viedaješ jakija.
Snaŭt ustaŭ. Ja taksama.
— Pasłuchaj, Snaŭt… Ty hatovy likvidavać Stancyju, ale chočaš, kab takaja prapanova zychodziła ad mianie?
Snaŭt pakruciŭ hałavoj:
— Usio nie tak prosta. Viadoma, my zaŭsiody možam uciačy, choć by na Satełoid, i adtul padać sihnal SOS. Nas paličać, viadoma, varjatami — jaki-niebudź sanatoryj na Ziamli, až da toj pary, pakul usie my spakojna nie admovimsia ad svaich słoŭ, — bo zdarajucca ž vypadki masavaha psichozu na hetkich izalavanych učastkach… Heta było b nie sama horšaje. Sad, cišynia, biełyja pakoi, prahułki z sanitarami…
Snaŭt havaryŭ nadzvyčaj surjozna, trymajučy ruki ŭ kišeniach, upieryŭšysia nieviduščymi vačyma ŭ kut. Čyrvonaje sonca ŭžo schavałasia za haryzontam, i hryvastyja chvali Akijana pierapłavilisia ŭ čarnilnuju pustyniu. Nieba pałymnieła. Nad hetym dvuchkolernym, nievyrazna zmročnym piejzažam płyli vobłaki z liłovymi bierahami.
— Ty chočaš uciačy? Chočaš? Ci pakul što nie?
Snaŭt usmichnuŭsia:
— Niazłomny zavajoŭnik… ty jašče nie ŭsio pakaštavaŭ, inačaj ty nie prystavaŭ by. Sprava nie ŭ tym, čaho ja chaču, a ŭ tym, jakaja josć mahčymasć.
— Jakaja mahčymasć?
— Nie viedaju.
— Značyć, zastajomsia tut? Ty dumaješ, my znojdziem sposab…
Snaŭt zirnuŭ na mianie, chudarlavy, z marščynistym tvaram, na jakim łuščyłasia skura.
— Chto viedaje. A mo ŭsio akupicca, — pramoviŭ narešcie. — Badaj, pra Akijan my nie daviedajemsia ničoha, ale, mahčyma, pra siabie…
