А?аан б?тэн та?ырдьа та?ыста, олбуору быы?ынан с?р сымсатык н???? т?стэ, ата?ын тилэ?э д??дэ диэки хараара турда. Отучча миэтэрэни ки?илиэ дуо, кыра д??дэтигэр тиийэн тула ?тт?н к?р?ннэ, дьоно аах бу д??дэ?э ыыппат этилэр. Ол да и?ин т?б?т?гэр бастаан манна с??рэн кэлэр санаа киирбитэ! Арай, к?рб?т?н бэйэтэ итэ?эйбэтэ. Онно чыккымай кус о?олорун киллэрбит эбит. Ол аата манна сайылаабыттар. Уолбут отунан-ма?ынан тамныа, аймаан кэби?иэ диэн ийэтэ аах кистээн кэбиспиттэрин сэрэйдэ. Кус о?олоро к??х дабыдал буолан к?пп?ттэр. Бааса уол кус о?олорун маннык бииргэ, оргууй наскылдьы?а устан, ууга кынаттарын саратан, умса то?хо?ноон дьикти хамсаныылары о?ороллорун са?а к?рд?. Д??дэ кытыытынан эргийэ сылдьан ма?ынан тамнаан к?т?тэлээн к?рд?. Ийэлэрэ уолтан биэс-алта хаамыылаах сиргэ ууну та?ыйа-та?ыйа т?тт?р?-таары уста сылдьар. Бааса уол кус о?олорун к?м?ск??р?н т??? да биллэр, эр хаана у?уктан ис-и?иттэн бултуох санаата киирдэ. ?р толкуйдуу барбата, бала?анын диэки ыстанна. Дьиэ?э киирээт а?атын уон алталаах саатыгар хара?а хатанна. ?р? к??рб?тэ ааспакка, а?ылаабытыттан б?т??хтэс буолбут куола?ынан ийэтиттэн сааны к?рд??т?. Ийэтэ ылан биэрдэ:

– Ээ, бу барахсаны. Кыайыа? суо?а, ыарахана да бэрт. Аны хайдах ыта?ын бу манан? – ийэтэ т??? да итинник эттэр, то?о эрэ уолугар сааны туттаран кэбистэ. Бааса уол саатын икки илиитинэн нэ?иилэ к?т???н д??дэтигэр киирдэ. Долгуйуутуттан с?рэ?э биир кэм эппэ?нэс, тарба?ым салыбырыа диэн бэйэтин уоскутуна сатыыр. Саатын дул?а ?рд?гэр ууран, умса т??э сытан кы?ыыр. Ку?а т?тт?р?-таары уста сылдьар. Бааса уол сыалыгар кыайан киллэрбэт. А?атын ?т?ктэн кы?найар. У?а хара?ын эрэ бы?а симэр, ха?а?ын т?р?т симпэт. И?нэри т??э-т??э сыалын а?аар хара?ар буллара сатыыр. Муннун сыыгынас тыа?а улам аччаан, этэ-сиинэ ты?ыырга дылы буолла, санаатыгар тулатынаа?ы от-мас барыта кини хамсаныытын кэтиир курдук. Ол аайы Бааса уол ку?у табар ба?ата эбии к????рэр. Онтон, аны хайдах эрэ ха?ас хара?ын симээт, ту?аайбыта буолаат, саатын чыыбы?ын тардан кэбистэ! Кус Бааса уол иннигэр тиэ- рэ та?ылла т?стэ. Уол ку?ун ууттан илибирэтэн та?аарда уонна ?р? к?т?хп?т?нэн ийэтигэр с??рдэ. ??р??тэ диэн олус, с?п буола-буола ойуоккалаан, ыста?алаан ылар. Арай, саатын д??дэ кытыытыгар умнан кэбиспитин, ийэтигэр кэпсии туран, ?йд??н кэллэ уонна эмиэ т?тт?р? с??рэ турда!

Бу к?н Бааса уол ийэтэ сыллаабытын олус уратытык ылынна. Киэ?э дьиэлээхтэр сандалы тула олорон кини ма?найгы булдун амсайдылар.

– О?ом бастакы булдугар лапсам да табылынна, – ийэтэ чугуунтан миини ба?а туран а?аларыгар кэпсээтэ.

Биирдэ На?аар куска уолун илдьэ барда. Бэйэтэ былыргы кэтириинискэй доруоптаах, уолугар анаан уон алталаах саатын атыгар т?рг??лэнэн илдьэ сылдьар. Биир д??дэ?э кус б??? олорор. На?аар куска ??мэн баран т?тт?р? та?ыста. Уолугар саатын туттарда, Бааса уол, анал саалаах ки?и бы?ыытынан, сэрэнэ-сэрэнэ ??мэн киирдэ. Арай к?л?ччэ кытыытыгар охтубут маска биир кус т?б?т?н кынатын анныгар уган баран утуйа олорор эбит. Уол хайдах эрэ ууну чалымнатан тыа?атан ылбытыгар кус ?р? ч?рб??н?? т?стэ. Бааса уол онно к?рд???нэ, к?????? боро? кустартан атын, тэллэ?эр тумустаах, кы?ыллы?ы кугас т???э аллара т??эн истэ?ин аайы сырдаан, ма?хайан и?эр, аны ата?а кы?ыл кус эбит. Кини бу кэрэ ку?у ис-и?иттэн а?ынна, барыта к?р??х бэтэрээ ?тт?гэр буолла да, кус «сырк» гына к?т?н хаалла. Ыппата?ыттан хомойбут бы?ыыта к?ст?бэт, а?атыгар сирэйдиин-харахтыын уларыйан та?ыста.

– А?аа, мин билбэт ку?ум. На?аа ?ч?гэй дь???ннээх.

– Халба диэн, кырдьык, к?????? кустартан к?ст??тэ уратылаах.

На?аар уола а?аар кырыытыттан ытар, ?л?р?р-???р?р санаата суо?ун би?ирээтэ: о?о-о?о курдук кыраттан да ??рэр, са?аны сэргиир уйан с?рэ?э айыл?а кэрэтиниин алты?ар бу кэмин у?атыан ба?арда.

Бааса уол аны, а?атын с?бэтинэн, ытын быалаан баран сиэтэ сылдьан кус о?отун туттарар буолла. Мохсо?ол да иччитин тылын с?рдээ?ин истэр. Д??дэ кытыла хайыта баран, дь?лл?н т??эн биир тэ?э суох. Сыыра б?т?нн?? о?хой, хайа?ас б???, онно саспыттары Мохсо?ол муннунан илдьи анньар, ону Бааса хомуйар. Ытын сиэтэ сылдьар, букатын ыыппат.

Итини барытын кини Георгий диэн ыары?ах аба?атын эмтээри булта?ар. Георгий куораттан с?т?л буолан кэлбитин билэр. Айыл?аттан к??с-сэниэ ылаары кэлбит аба?атыгар к?м?л???р санааттан а?ыс саастаах уолчаан к?н солото суох буолла. Кини бу кус о?олорун булта?ан, аба?атын ?т??рд??н ба?арар. Онно ийэтин кымы?а, быырпа?а, суората – барыта басты? эмп буолуохтара. Ол и?ин Бааса уол Мохсо?олун илдьэ айыл?а?а со?ото?ун сылдьара элбээтэ.

2021 с., сэтинньи

<p>2. Ийэ чараас с?рэ?э…</p><p>ДЬОЛ ТОСХОЙУУТА</p>
Перейти на страницу:

Поиск

Книга жанров

Похожие книги