Элиэнэп: «Чэ, бэйи, сарсын си?илии…» – дии санаат, атын лии?и арыйда – ?л?к хаартыскалара чугастан, тэйиччиттэн… Эмискэ силиэдэбэтэл илиитэ дьигис гынан паапканы м?чч? тута сыста – хаартыска?а санаар?аабыттыы саймаарыччы к?рб?т, бэрт холку-номо?он дь???ннээх кыыс. «Александрова, Александрова…» – Захар Захарович хаартысканы к?р?н туран, толкуйдаата. – «Капитолина араспаанньата эмиэ Александрова этэ дии…»
Ол хас да сыллаа?ыта, Захар Захарович ма?най ??рэ?ин б?тэрдэ?ин утаа этэ. Са?ардыы силиэдэбэтэллээн эрэр Элиэнэп уоппускатыгар Хара Муора кытылыгар курорка сынньаммыта. Оччолорго холостуой ки?ини туох тутуо баарай – санаата да бултуу, ба?арда да курорка барар кыахтаа?а. Муора?а дуо?уйуор диэри с?т??лээн, умсаахтаан баран, итии кумахха кэтэх тардыста сытан: «Хайаа, ити саха курдук ки?и», – диэн са?аны истээт, хара?ын аспыта – аттыгар икки кыыс турара, ууттан са?ардыы тахсан, купальниктара, ?т?кт?сп?тт?? санныларыгар тар?ата намылыппыт ньаассын баттахтара инчэ?эйэ, со?уйбут курдук кинини ?г?р?к-т?г?р?к к?р?лл?р?… Элиэнэп олоро т?сп?тэ уонна, т??? да сахаларын ?йд??т?р, атын туох да диэн ыйытыан билбэккэ:
– Э?иги сахаларгыт дуо? – диэбитэ.
Кыргыттар со?уйбуттара, онтон ??рэ т?сп?ттэрэ. Билсибиттэрэ. Биирдэрэ – этиргэн, мыс курдук эттээх-сииннээх, намы?ах у?уохтаах кыыс Мила – Сунтаар оройуонуттан кэлбит, онно учууталлыыр эбит, оттон икки?э – кулу?ун курдук к?н? у?уохтаах кырасыабай кыыс: «Капа… Капитолинабын», – диэбитэ уонна эппитэ:
– Ресторан ?лэ?итэбин. Оттон эн туох ?лэ?иккиний?
– Мин дуо? – Элиэнэп мух-мах буолан и?эн ?р???мм?тэ. – Органнарга.
– Ханнык? – аны Милата кыттыспыта. – КГБ дуо?
– Суох…
– Аа, милииссийэ буолла?а, – Мила, у?а илиитин к??рэччи тутан туран, театр сценатыттан са?арардыы бэрт дор?оонноохтук: – Моя милиция меня бережет… – диэн эрдэ?инэ Капитолина бы?а т?сп?тэ:
– Чэ, Мила, тохтоо, артыыстаама.
Кырдьыга, Элиэнэп кинилэри улаханнык аахайбата?а, онтон киэ?э кэнсиэркэ ы?ырбыттарыгар саара?наан баран с?б?лэспитэ – ханныгын да и?ин, биир дойдулаахтара буоллахтара.
«Билигин, Гелена Александрова ?л??т?нэн сибээстээн, Капитолина эмиэ к??рэйэн кэллэ дуу? Ба?ар, аймахтыы буолбатах, к?нн?р? биир араспаанньалаахтара дуу? Ол эрээри бокуонньук хаартыската ??т-?кч? Капитолина курдук ээ… Захар Захарович бу икки ки?и хайаан да аймахтыыларын с?рэ?инэн сэрэйэ-сэрэйэ, дьыала лиистэрин арыйталаата: «Оо, ол и?ин да… Бу кэллэ: «Туо?у К.С. Александрова, 1951 с. т?р??х, «Сайсары» ресторан оркестрын солистката: «Балтым Геля алтынньы 31 к?н?гэр киэ?э 6 чаас са?ана мин дьиэбиттэн барбыта. Мин ?лэбиттэн т??н 1 чаас са?ана б?тэн кыбартыырабар кэлбитим – Геля суо?а. Дь??гэлэригэр хонно?о диэн улаханнык аахайбата?ым, сарсыныгар кэлбэтэ?эр дьиксинэн эрдэхпинэ, киэ?э милииссийэттэн кэлбиттэрэ…»
Остуолга турар т?л?п??н эмискэччи тырылыы т?стэ, Элиэнэп туруупканы ылла.
– Сахаар, хайа, ха?ан кэлэ?ин, – кэргэнин Марианна са?ата и?илиннэ. – Аспыт сойоору гынна, эйигин кэтэ?э олоробут.
– Билигин тиийиэм, – Захар Захарович туруупканы уурда, онтон сейфэтин а?ан паапкайы ууран и?эн, тугу эрэ ?йд??н арыйда, санаар?аабыттыы саймаарыччы к?рб?т кыыс хаартыскатын сыныйан одууласта.
«?л?р??хс?т – Давыдов буолуо дуо? Ол эрээри силиэстийэлээ?ин к?т?мэхтик са?аламмыт, – дии санаата. – Ити гынан баран Давыдов к?рд?р??лэрэ да мунаахтар, «бы?ыылаахпын», «курдук» э?ин буолан, дьонум саара?ныахтарын саара?наабыттар».
Т??? да бы?ылаан буолбут сирин боротокуолга суруйан, хаартыска?а т??эрэн дьыала?а тикпиттэрин и?ин, бэйэтэ к?рд???нэ эрэ сатанарын бы?ыытынан, Элиэнэп ?л?к к?ст?б?т сирин ?ч?гэйдик чинчийэн к?рд?, силиэстийэ?э ту?алыах айылаах тугу да булбата. Биир эрэ сиргэ хомус к??рэ-ла?кы кумаламмытынан сылыктаатахха, хантан да сы?ан-со?он а?алыы уонна да атын суол-иис суо?ун бы?ыытынан, Александрованы чахчы к??лгэ ?л?рб?т буолуохтарын с?п. ?л?р?? т??н ???э буолбут, оччо хойут кини манна то?о кэллэ? Бу диэки дьонноо?о дуу? Давыдов к?рд?р??лэрин чуолкайдыахха… Туох-ханнык иннинэ Давыдов кимин, олоххо хайдах к?р??лэрдээ?ин, т??? бэрээдэктээ?ин, туох табаарыстардаа?ын билиэххэ, туо?у Хамсееваны кытта кэпсэтиэххэ, ол эрэ кэнниттэн Давыдовы доппуруоска ы?ырыллыа…
Федор Давыдов ийэлээх а?ата учууталлар этэ. Бу дьон со?отох уолларын ?рд?нэн ?р?? чыычаа?ы к?т?ппэккэ ииппиттэрэ. Кыракый Федя да дьонун на?аа таптыыра, начаалынай оскуола?а наар «биэс», «т??рт» сыаналары ылара. Бэ?искэ ??рэнэригэр к???н, оскуолатыттан дьиэтигэр т?нн?н и?эн (суоллара бэс чагда н???? аа?ара, биэрэстэ кэри?нээх сири хаамаллара) бииргэ ??рэнэр ыала уолунаан Вадиктыын туохтан эрэ сылтаан иирсэн охсуспуттара. К????нэн ба?ыйар буолан Вадигы ытаппыта, онуоха уол ытыы-ытыы, туора с??рэн баран:
– Иитиэх уол! Иитиэх уол! Эн дьону? т?р?т да учуутал буолбатахтар, эн дьи?нээх т?р?пп?ттэри? бичтэр, арыгы?ыттар ???… Учууталлар ол и?ин эйигин иитэ ылбыттар.
Федя кулгаа?а чу?кунуу т?сп?тэ:
– Сымыйалаама!
– Кырдьык! Кырдьык! Итэ?эйбэтэххинэ, ииппит дьо??уттан ыйыт…
Федя б?п-б?т??хтэс буолан дьиэтигэр к?т?н т?сп?тэ уонна аантан ха?ыытаабыта:
