– Ийээ! Мин э?иги т?р?пп?т о?о?ут буолбатахпын дуо?! Э?иги миигин ииппиккит дуо?! Са?ар диибин ээ, са?ар!
Иистэнэ олорор ийэтэ тутан олорор та?а?ын м?чч? туппутун, сирэйэ кубарыйан хаалбытын к?р??т, уол баччаа??а диэри кинини албынныы сылдьыбыттарын ?йд??б?тэ.
– Ким ону эйиэхэ кэпсээтэ? Оо, ?л?гэр да буолар эбит! ?ыллыый, би?иги эйиэхэ ону сокуоннай сааскын туоллаххына этиэхпит диэбиппит…
Онтон ордук Федя тугу да истибэккэ, муоста?а охтоот, тэбиэлэнэ-тэбиэлэнэ ытаабыта: барыта албын, сымыйа эбит уонна ?сс? «?кч? а?а? курдуккун…», «Федябыт улаатта?ына би?иги суолбутун сал?аан учуутал буолуо…», «?ыллыый, чыычаахпыт» дииллэрэ ээ! Санаата?ын аайы уол ?сс? тэбиэ?ирэ-тэбиэ?ирэ марылаабыта, аатта?а сатыыллара уокка арыыны куппут курдуга.
Итинтэн ыла Федя тосту уларыйбыта. ??рэххэ кэнники сы?ыллааччы, бэрээдэги кэ?ээччи кини буолбута, дьоно хомойбут сирэйдэрин-харахтарын к?рд???нэ, «Кэ?эйи?! Кэ?эйи?! Албынньыттар…» диэн сэтэриирэ эрээри, айыл?аттан уйан буолан, и?игэр а?ынара. Ахсыс кылаа?ы нэ?иилэ б?тэрээт, ГПТУ-га ??рэнэ куоракка киирбит эрээри, ??рэммэт да, ?лэлээбэт да, сир-сир аайы баппатах икки уолу кытта табаарыста?ан арыгылыыр, охсу?ууларга кыттар буолан, ??рэ?иттэн э?иллибитэ. Ол уолаттарынаан ханна т?бэ?иэх хонон, а?аан сылдьыбыта. Арыгылаан, харчылара эстибитигэр, ба?ылыктара Леха саппыкы?ыт будкатын халыырга этии киллэрбитэ. Куттанарын биллэримээри, Федя с?б?лэ?э охсубута. Луомунан, бы?а?ынан, с?гэнэн сэбилэнэн кытыы уулусса?а барыйар будка?а т??н ???э тиийбиттэрэ, Федя атахтара халыр босхо, бэйэтэ уу испит сылгылыы тип-титирэс этэ: «Бостуой кэлэммин, – диэн кэмсинэр толкуй кыламнаабыта. – Бу т?ргэнник б?тэ эрэ о?устар, аны манныкка кыттар ???б??н…»
Хара?а?а хаамсан, атахтарын тыа?а сырдыргыыра, аан боробуойун Леха луомунан сыыйан кыычыгыраппыта б?т?н куорат ?рд?нэн дуора?ыйарга дылыта. Федя хаста да куотуон санаабыта эрээри, табаарыстарыттан толлон, кус с?рэх курдук к?ст?мээри, бэрт сыранан, салыбырыы-салыбырыы тулуйбута. Саппыкы?ыт к?ннээ?и харчытын дьиэтигэр илдьэ барар бы?ыылаа?а – туох да суо?а, арай остуол дьаа?ыгар ?ксэ алтан харчынан икки солкуобай курдугу булбуттара.
Сарсыныгар ма?а?ыын а?ыллаатын ол харчыларыгар «Солнцедар» диэн кы?ыл арыгыны (Давыдов т?бэ?иэн иннинээ?и ити б?тэ?игин испит, к?л?? гыммыттыы, «К?н бэлэ?э» диэн арыгы аатын умнубаттык ?йд??н хаалбыт) ылан таас дьиэ анныгар олорон испиттэрэ, туос аччык буоланнар, сонно холуочуйан т????? т?бэлтэни ки?иргии-ки?иргии ахтыбыттара. Сотору арыгылара б?пп?тэ.
– ?сс? эбиниэ?и?, биир эмэ ки?иттэн харчыта «уларсыа?ы?», – диэбитэ Лехалара, итиэннэ ыма?ныы-ыма?ныы, кнопканы баттаатахха бэйэтэ сулбу ыстанан тахсар финскэй бы?а?ын к?рд?рб?тэ, хайдах «уларсалларын» ?йд??н алларастаспыттара, онтон хотоойутук туттан дьиэлэрин анныттан тахсаат, ма?най т?бэ?э т?сп?т соломо сэлээппэлээх о?онньору бы?а?ынан тирээбиттэрэ:
– Фантомастар Дьокуускайга кэллибит. Биэс харчыта а?ал!
О?онньор олус куттаммыта:
– Биэриэм, биэриэм, – дии-дии уолугун сиэбиттэн ?с солкуобайы салыбырас илиитинэн хостообута.
О?онньор куттаммытыттан эрдийэн, кини атын сиэптэрин туппахтаан к?рб?ттэрэ да – тугу да?аны булбатахтара. Халаабыт ки?илэриттэн тэйэн, арыгы ма?а?ыынын ту?аайан барбыттара, ма?а?ыы??а адьас чуга?аан эрдэхтэринэ, эмискэ аттыларыгар туормас тыа?а кыычыгыраабыта.
– Куоту?! – Леха ?л?р ха?ыыта и?иллибитэ.
Федя эргиллибитэ уонна айа?ын аллаччы аппытынан биир сиргэ хамсаабакка турбута. К??х дьураалаах ара?ас массыынаттан милииссийэлэр ыстанан т?сп?ттэрэ, кэннилэриттэн били соломо сэлээппэлээх о?онньордоро ойон тахсыбыта уонна у?уох-тирии тарба?ынан ыйа-ыйа, ха?ыытаан ча?кынаппыта:
– Туту?, туту?! Кинилэр! Фантомастар!
????ннэрин быччаччы тутан ылбыттара. Силиэстийэ?э саппыкы?ыт будкатын алдьаппыттара эмиэ арыллыбыта.
Давыдов хас да сыл буолан баран хаайыыттан т?нн?б?тэ. К?нн?р? илии-атах хара ?лэттэн ?лэ?э к???н, ким т?бэ?иэ?и кытта арыгылаан булкулла-тэккиллэ сылдьан Геленаны к?рс?б?тэ. Бары «и?ээччигин, арыгы?ыккын!» диир кэмнэригэр кини «эн алкоголик буолбатаххын ээ, то?о к?н аайы и?э?ин, туттунуоххун» диэн кыыс ис с?рэ?иттэн этэрэ ыраас халлаа??а ньиргийбит эти?нии со?уппута уонна ханнык эрэ инникигэ эрэл кыымын умаппыта. Геленалыын билистэ?ин утаа Федор арыгыттан кэм тардыммыта, ???йб?т??? ырааппыт театрыгар онноо?ор иккитэ-хаста сылдьыбыта, ?лэтигэр да борогууллуура аччаабыта. Сарсыарда Геленаны санаабытынан у?уктар, киэ?э кинини ?йд??б?т?нэн утуйар дьикти кэрдиис кэм кы?ал?ата суох о?о саа?ын дьоллоох-соргулаах к?ннэригэр маарынныыра. Ити эрээри кэнникинэн улам-улам кыыс ылбат-биэрбэт сы?ыана кыйахыыр буолбута, биирдэ итирэн баран «иккиттэн биирин б?г?н бы?аарыахха» диэн бугу?уйбут бэйэтэ эр хаанын ылынан Гелена?а тиийбитэ. Улаханнык ииристилэр бы?ыылаа?а, ы?ыы-ха?ыы баарын ?йд??р, дьиэтигэр хайдах тиийбитин ?йд??б?т. Сарсыарда т?б?т? хайа ыстаныах айылаах ыалдьан у?уктубута. Арай сып-сымна?ас илиилэр батта?ын имэрийэллэрэ, халта?атын атыппыта – ?рд?гэр Гелена н?р?йэн ытыы олороро.