– Садись, сейчас познакомлю с вашими сослуживцами.
Ол кэнниттэн биир уолу ы?ыран ылан, бары мусталларыгар дьа?айда.
Сотору бары мустубуттарын кэннэ, биир-биир туруоран били?иннэрбитинэн барда:
– Васильев Валентин – Волгоградтан сылдьар, ?рд?к ??рэхтээх, биир сыл сулууспалыыр – уус-уран салайааччы уонна почтальон.
– Таран Виктор – Хабаровскай куораттан сылдьар – ефрейтор, киинэмэхээнньик, иккис сылын сулууспалыыр.
– Дяткин Иван – Иркутскай уобалас Тайшетскай оройуонун Патриха дэриэбинэтиттэн сылдьар – рядовой, киинэмэхээнньик, сыл а?аара сулууспалаата.
– Весин Иван – рядовой, Москва куораттан сылдьар – КЭТ4 рота?а сулууспалыыр, хачыгаар.
Капитан Прозоров ити курдук Эрчим?э бииргэ сулууспалыахтаах уолаттарын били?иннэрдэ. Ол кэнниттэн, уталыппакка:
– Пойдем, покажу твою художественную мастерскую, – диэт, баты?ыннаран бэйэтин кэбиниэтин кытта кэккэлэ?э турар ааны арыйан, мастарыскыай гына о?о?уллубут, балачча киэ? хоско киллэрдэ.
У?ун ба?айы уру?уйдуурга аналлаах остуол, ону кытта кэккэлэ?э утары истиэнэ?э элбэх ба?айы араас о?о?уулаах ыскааптар, дермантин б?р????ннээх обургу со?ус эргэ дьыбаан бааллар эбит. Мас араамалары холбуурга туттуллар килиэйи оргутарга аналлаах электроплитка турар кыра остуола турар. Ыскааптары арыйталаан, онно э?ин араас гуашь, акварель, маслянай кырааскалар араастара тюбиктаах, баа?калаах кэккэлээн туралларын к?рд?рд?. Ватман кумаа?ылары, рулон хордуоннары, киипэнэн эриллэ сылдьар кы?ыл та?астары к?р?н, Эрчим ымсыыра санаата: «Оо, дойдубар маннык дэлэй матырыйаал баар буолбат ээ!»
– Вот, все твое богатство. В основном, будете оформлять Ленинские комнаты и комнаты Боевой славы. По праздникам и красным датам в обязательном порядке требуется от вас оформление нашего Дома культуры лозунгами, плакатами и красными флажками.
Ол кэнниттэн капитан манна Сюляев диэн Красноярскайтан сылдьар, онно дойдутугар художественнай училищены б?тэрбит уол сулууспалаабытын, быйыл саас дембеллэнэн дойдулаабытын а?ынна. Уонна биир с?р?н ?лэнэн моржа а?ыытын выжигателинэн уру?уйдаан, сувенир о?оруута буоларын сырдатта.
– Сюляев не справился с такой задачей. Но надеюсь, ты, северянин, привычен к такому ремеслу?
– Товарищ капитан, к сожалению, я не косторез. И у нас, в Якутии, моржи не водятся. Но наши мастера изкостей изготавливают разные сувениры. Мне бы посмотреть, как нанести рисунки на клыки… Объяснили бы, тогда можно будет пробовать. Почему бы нет?
Капитан салгыы ити ту?унан кэпсэтии барбытын, манна управление?а Леонтьев диэн моржа а?ыытын о?орор уоллаахтара сотору дембеллэнэн дойдулуохтаа?ын, ол иннинэ Эрчими моржа а?ыытын выжигателинэн сиэтэн уру?уйдуурга ??рэтиэхтээ?ин кэпсээтэ. Моржа а?ыытын о?оруу уол с?р?н ?лэтэ буоларын то?о?олоото. Ол курдук, байыаннай чааска алта ый буола-буола кыбаарталга биирдэ хайаан да?аны учебнай ??рэхтээ?ин барар эбит. Онно У?ук Илиннээ?и байыаннай уокуруктан тиийэ бэрэбиэркэлии, ?рд?к дуо?унастаах хамыы?ыйа чилиэннэрэ кэлэн, чаас ?лэтин-хамна?ын к?р?н-истэн, сыаналаан баралларын, ол дьо??о сувенир бы?ыытынан, моржа а?ыыларын ойуулаан-дьар?аалаан бэлэхтииллэрин и?итиннэрдэ. «Т???н?н сиэдэрэй сувениры биэрэбит да?аны, ?лэбит-хамнаспыт сыанабыла эмиэ онно тэ?нэ?эр. Кытаатан, ону ?ч?гэйдик ?йд??! Сулууспа барыта – ити мин эппит ?лэлэрбин т??? ?рд?к та?ымнаах гына о?оро?ун да – онтон тутулуктаах. ?лэ? барыта ?ч?гэйинэн сыаналанна?ына, биир сылынан дьиэ?эр уоппуска?а баран кэлиэххин с?п», – капитан Прозоров эдэр саллаакка, ыраахха диэри ?йд?н?р гына «наставление» биэрдэ.
– Понял, товарищ капитан, рад стараться! – Эрчим чиэс биэрэн баран, инникитин тугу ?лэлиэхтээ?ин билбит ки?и бы?ыытынан, Леонид Яковлевич диэки сэргэхтик к?р?н турда.
Кини бэйэтин санаатыгар, уру?уй чаа?ын хайдах ба?арар о?орор кыахтаа?а.
– Молодец, рядовой Быганов, думаю, общий язык мы найдем, – капитан астыммыт ки?илии, Эрчим ыты?ын ыга тутта.
Уонна уол сулууспата ?сс? биир уратытын бэлиэтээтэ: Эрчим байыаннай чаастар ханна олохсуйан турар туочукаларыгар, Чукотканы биир гына ?кс?н командировка?а сылдьыахтаах эбит. Онно баран, хас байыаннай чаас аайы политруктор бы?аччы дьа?алыгар киирэр. Капитан эппитин курдук, Ленинскэй хостору, Бойобуой Албан аат хосторун са?ардыахтаах. Сорох туочукаларга хаттаан са?алыы о?орору ирдэниллэрин кистээбэтэ. Оттон манна полка?а бы?аччы политотделга бас бэринэрин, кинилэр ханна ыыталлар да, онно барарын капитан эдэр саллаакка ?лэтин хайысхатын ?сс? т?г?л чопчулаан бы?ааран биэрдэ.
Эрчим ити этиини астына и?иттэ, «хата сири-дойдуну к?р?н хаалыы?ыбын» диэн судургутук санаата. Кини хантан билиэ?эй, икки сыл устата т???л??х у?ун айаннары араас самолеттарга олорон айанныахтаа?ын. То?он-хатан, у?ун буур?аларга аэропортарга хаайтарыахтаа?ын. Биитэр командировка?а тиийбит байыаннай чаастарыгар ыйы-ыйдаан тыал-куус, буур?а аа?арын кэтэ?иэхтээ?ин…
