nacion-o: nation; -ala: national; -ano: a native, national; member of a nation; -al-igar: to nationalize (an industry, etc.); -an-igar: to naturalize (cf. civit-an-igar); -al-ismo: devotion to or advocacy of a nation; national interest or unity; -eso: nationality (of a nation as a whole); -al-eso, -an-eso: nationality (of an individual); -al-ista, -isto: nationalist(ic). — DEFIRS

nadir-o:(astron.) nadir. — DEFIRS

naft-o: naptha. — DEFIRS

naftalino: napthaline. — DEFIRS

naiv-a: naïve: unaffectedly simple: ingenuous; artless; -ajo: act of native simplicity; -acha: silly. — DEFR

nakarat-a, -o: nacarat: orange-red colo(u)r. — DeFS

naktigal-o:(orni.) nightingale (genus: Luscinia). — DE

nam:(conj.) for (= because, but in a less immediate and explicit way than pro ke. Introduces a sentence or subordinate clause which adduces reason, proof or justification). Esas matino, nam la uceli kantas: it is morning for (not because: pro ke) the birds are singing. Ex.: Vu ne trovos il en la domo, nam me jus vidis il en la strado. Vu ne povas vidar il, nam il esas departinta de longe. Lavez vua manui, nam li esas sordida. Me ne povas amar ilu, nam il odias me. Ni irez lente adheme, nam balde esos nokto. V. exp.: Nam, pro ke: Pro ke introduktas dependanta propoziciono, qua kontenas motivo o pruvo por la chefa propoziciono prieranta o sequanta: nam introduktas chefa frazo, qua kontenas anke motivo o pruvo, ma nur por preiranta frazo, o tacita penso. Ex.: Pro ke pluvas, me ne ekiros. Me ne ekiros nam pluvas; III-223; cf. or. Ta du konjuncioni interdistingesas precize quale Angla for e because. La Angla linguisto Sweet skribas pri li tale: «La du precipua konjuncioni kauzala esas pro ke, qua konstatas nemediata e direte aganta kauzo, e nam, qua ajuntas expliko o motivo, ofte kom quaza posa penso; ex.: ni kunprenis nia parapluvi, pro ke ni timas ke pluvos; nam la barametro falis de kelka tempo. Konseque, nam uzesas libere pos pauzo ed esas do nur mi-konjunciono (konjunciono koordinanta); IV-524; kp. Talmey’s Text Book, p. 113. — L

nan-o: dwarf. — FIS

nankin-o:(fabric) nankeen, nankin. — DEFIR

nap-o: turnip (Brassica Napus esculenta). — FIS

narac-ar:(tr.) to narrate, relate, tell (something that happened, a true incident); -ar sua historio: to tell one’s history; -o pri batalio*: narrative of (or, about) a battle. V. exp.: Naracar ne esas samsenca kam rakontar; naraco esas prefere historiala, do vera; rakonto esas prefere imaginala, do desvera o fingita; ex.: «il naracis lua historio, qua semblas feala rakonto»; II-485-6. — EFIS

narcis-o:(bot.) narcissus, daffodil; (genus: Narcissus); (cf. jonquilo). — DEFIRS

nard-o:(bot.) spikenard (East Indian: Nardostachys Jatamansi); -o-unguento: nard (ointment). — DEFIS

narkot-ar:(intr.) to be in a state of narcosis; -o: narcosis; -igar: to narcotize; -ig-iva, -ivo: narcotic. — DEFIS

narval-o: narwhal (Monodon monoceros). — DEFIS

nas-o: bownet, eel-trap (for fish); hoopnet (for birds). — FS

nask-ar:(intr.) to be born; -o, -epoko: birth, nativity; -ala: natal; -igar: to give birth to (cf. genitar); -e blinda: blind from birth; -anta: nascent; -ala yuro (od, naskoyuro): birthright; -inta nove: new-born (child, etc.); -into un-esma: first-born child; (cf. seniora); -e poeto: a poet by birth, a born poet; -o-lando: land of birth, fatherland (cf. patrio); -o-loko: birthplace; -en-nask-into: a native; kun-nask-into: congenital. — IS

nat-ar:(intr.) to swim (of living beings); -erio: natatorium. — eFIS

natr-o:(chem.) sodium; -o-kloro: chloride of sodium.

natur-o:(all senses) nature; -ala: (also mus.) natural; -ale: naturally; -ala lego: natural law; -al-ismo: (philos., art) naturalism; -al-isto: (philos., art) naturalist; -cienc-isto: naturalist: one versed in natural history; -kolora: (of wood, etc.) not colored, of natural colo(u)r. — DEFIRS

naufraj-ar:(intr.) to be shipwrecked; -o: (ship)wreck; -anto, -into: shipwrecked person, castaway. — FIS

nautil-o:(zool.) nautilus. — DEFIS

nauze-ar:(intr.) to feel nauseated, be sick to the stomach, be qualmish; -(ad)o: nausea, qualm, retching; -igar: to nauseate (cf. insipid-igar, repugnar, vomar); -ig-anta: nauseous; (fig.) loathsome, disgusting. — EFIS

Перейти на страницу:

Все книги серии Идо-международный язык

Похожие книги