Онон Чачы аатын ууа ити с киини онно тута кмллр. Ол кэнниттэн хас да сыл буолан баран, бу Нам сиригэр киирэн, Хатырыктаах Санньыла спптн, лбтн туунан сурах ииллэр. Кини бэйэтин сиригэр, дьэ, онно сэннэр, ол Бтэй ттээи уларыттараннар, Хатырыктаах Санньыланы кэриэстээн, бу сири Хатырык нэилиэгэ буоллун диэн ааттаабыттар диэн сурах баар.
Итини кэпсээбиттэрэ: Чурапчы улууун киитэ Сахаарап Сэмэн диэн кии. Нама, дэйгэ киирэн олохсуйа сылдьыбыта. Итиэннэ Кыычыкын Хабырыыс (Хабыанньа) диэн кии. Тбэ киитэ Лиэбэдьэп диэн, ойуун дииллэр этэ, кии эмиэ кэпсиирэ. н биир тылынан кэпсииллэр этэ. Мин ннэрин кэпсээнин истэр этим.
Кэпсээнньит тылы быаарыыта:
1Хастаххай маан – туоар дааны ханнык да хаана-сиинэ суох туналыйар туус маан.
2Мугучаах – ити кырынаастааар кыра, чыс кутуйахтааар улахан, синньигэс быыкаайык маан кыыл. Кутуруктуун кытта маан, туоар да бэлиэтэ суох. Муннугар кыра харалаах уонна тыыраа эмиэ хара.
3Крбэ иин – балайда улахан соус, с эин тимирэр, боппуолдьа курдук иин.
4Эээлээх тыл – ыарахан, чи-ча тыл. Сороор ис-истэригэр киирсибэт курдук.
5Хаты баыраа – хатырыгын ыраастаан баран, буорга батары анньаллар. Хатырыга ыраастаммыт ттн баыраа дииллэр.
Оо Мээтэ – алаас. Былыр ол алааска куаан оо трбтэ . Ол оону араастаабыттар. Тиити чуукка курдук быспыттар уонна ортотунан хайа охсубуттар. Ол хайытан баран, икки ттн охойдуу хаспыттар. Ол иигэр ол оону уган бараннар, сигэнэн икки баын кэлгийэн кэбиспиттэр. Уонна ачаахтаах тиити, ээ ттн лэппэйэн быан бараннар, ол ачааар кыбытан кэбиспиттэр.
Ол билигин да турар. Ону Суорун Омоллоонноох крбттэрэ. Аан. Хаартыска б устубуттара. Кээмэйдээбиттэрэ эиннээбиттэрэ. Ол иин ити сири Оо Мээтэ диэн ааттаабыттара .
лт – алаас. Былыр ааттаабат этилэр. Эбэ диэн ааттыыллар.
Блттэн сктэн киирэн иэр дьахтар ол лт диэн сири сураа испит. Дьэ ону: «Дьэ, бу лт Эбээ кэллибит», – диэн эппит сирдээн иэр кии. Ону ол дьахтар эппит: «Дьэ, аатырпыттара-сураырпыттара да, мин сонум ааар эээрин эрэ саа сир эбит», – диэбит. Уонна, оттотугар киирэн иэн, онно налыйбытынан барбыт. лбт. Хаас халдьаайытынан айаннаан иэн.
Онно, ол сиргэ, кмпттэр. Аны сототун ууоа буоллаына киини ттгн баынан . Ону сллр этэ.
Самыактаах – тх, мэччирэ. Былыр абааыны хаайбыт кдйдх, кумалааннаах тиит баар эбит. Ол кумалааа ойуун абааыны хаайбыта эбитэ . Онтун маынан блээбит. Ону самыак диэн ааттаабыттар.
Ону сэбиэскэй былаас бастакы сылларыгар биир бассабыык аан крбтэ, биир сарыы саппыйа баар . Ол кии дьинээх аата Слепцов Николай Афанасьевич диэн. Хос аата Чукай диэн. Онтон сылтаан, бу кии иирбит, иирэр бараахха киирэн лбтэ.
Алаас Эбэтэ – ити Хотун сытар сирэ. Араа сыырыгар былыр ити Алыардаах удаан бииргэ трбт ааа, эдьиийэ да дэнэр, араастаммыт. Аата Айаас диэн эбит. Онно биир бэс турбут. Онно араастаммыт. Бэйэтэ этэ ууллан, саккыраан тохтор буоллаа. Кыыл, с, ктр, ону сытыралаабыт тт, лн испитэ.
Онтон, дьэ, бтн нэилиэгинэн, улууунан туруорсан, куоракка аккыырайга сэллэр. Хайдах гынабыт, алдьархай буолла диэн.
Ити схтэрин иннинэ Куорунайтан, Торуой Атамайтан, ойуун кии куоракка киирэн иэн, хоммут. Онно укураат ити сллкн бириэмэтэ эбит. Онно, дьэ, били, ол ыалтан истэн баран, бу кии онно, ол бэс трдгэр, соотоун истэ барбыт. Уонна онно лн хаалбыт.
Дьэ, ол онтон ити с саланан, аккыырай биир аабыыты, биир лчг дьаамынан ыытар. Куорат клгээнэ Саллаа диэн кии баар эбит. Хаайыыга сытар киини биэрэн ыыппыттар. Ол киинэн уматтарарга.
Ол тахсаннар, аабыыт ыллыыр, лчк мэлииппэ ааар.
Наадал бн ыаараллар. Дьэ уонна ол дьон крн турдахтарына, Саллаа бэи кэрдэн, охторон уматтараллар. Хоруоптары. Умата туран тыл этэр: «Дьэ, Эбэ Хатыным! Миигин буруйдаама. Муус харахтаахтар муайдылар, таас харахтаахтар таыйдылар. Дьэ, онон уматан эрэбин. Иэстээрдээх буоллаххына, кинилэртэн иэстэс», – диэн.
Умаппытын кэннэ кини хаайыыттан босхолонор, кл барар. Аабыттаах лчк дьаамсыктарынан тннллр. Куорат быраанын анныгар Ыспааынан киириигэ, дэй тыата, Ыаралаах диэн толоон баар. Ол толоону оттолоон иэннэр аабыыттаах лчк иккиэн лн хаалаллар. Хааннара к баран.
