— Якая розніца… Думаеш, адзін ты такі разумны?
Сяргей пакрыўджана адхінуўся. У яго дома, над тахтой, вісеў вялікі фотаздымак багіні Нікі, ён выразаў гэты здымак са старога «Огонька»: перад чэмпіянатам свету па футболу ў Англіі залатую статуэтку багіні перамогі ўкралі нейкія зладзеі, і здымак абляцеў увесь свет. I хоць Ніка Акімава была ані не падобная на сваю славутую цёзку, Сяргею было радасна думаць, што гэта — яе партрэт, што ніякая яна не багіня, а самая звычайная дзяўчына, якую зусім нядаўна ён нават не заўважаў.
Сяргей адхінуўся, і ў гэты момант каля іх будкі спынілася машына. Сяргей адразу ж здагадаўся, што гэта «Жыгулі» Жураўскага, блакітныя, першай мадэлі, МІТ 86-74. Ён здагадаўся аб гэтым, убачыўшы, як насцярожылася і падалася наперад Ніка: яна таксама добра ведала гэтую машыну,— і стаў так, каб спіной засланіць ад яе вуліцу. Нейкае прадчуванне бяды прымусіла яго зрабіць гэта, ён не хацеў, каб Ніка ўбачыла, хто зараз выйдзе з блакітных «Жыгулёў». Але яна схапіла Сяргея за адвароты курткі, прыціснулася да яго, паклала яму на плячо падбародак, і ён пачуў над вухам яе частае дыханне: ах, як жа ёй рупіла разглядзець, што адбываецца там, у снежнай каламуці, за шклом тэлефоннай будкі!
Шчоўкнулі і адчыніліся дзверцы, пачуўся ціхі смех, пацалунак. Ніка затаіла дыханне. Сяргей зразумеў, што яна пазнала жанчыну, якая выйшла з машыны, яму ж і азірацца не трэба было, каб яе пазнаць: ён і так ведаў, што гэта — маці, ніхто на свеце не ўмеў смяяцца, як яго маці, быццам у горле перакочваліся каменьчыкі; гэта яна цалавалася з Жураўскім, гэта абцасы яе боцікаў зараз стукалі па заледзянелым асфальце…
— Сярожка,— прашаптала Ніка, і ён адчуў, што яе аж калоціць ад цікаўнасці,— слухай… Гэта ж твая мама была з Жураўскім! Яна яго каханка, так?
— Выдумляеш…— вяла адказаў Сяргей і паклаў руку ёй на плячо.— Гэта табе проста здалося. I машына не Жураўскага, што я, яго машыну не ведаю? — і старыя мае ўжо даўно дома, яны сёння ў тэатр хадзілі.
Таргануўшы плячом, Ніка скінула яго руку.
— Няпраўда! — радасна сказала яна.— Ты стаяў спіной і нічога не бачыў. Гэта твая маці, я ж не сляпая. I яны цалаваліся. Разумееш?! Яна і муж нашай ведзьмы-дырэктаркі. Так ёй і трэба! Ох, каб ты толькі ведаў, як я рада!
Вочы ў Нікі ззялі, нібы толькі што, вось зараз, яна зрабіла адкрыццё, якое павінна ашчаслівіць чалавецтва. Святло з вокнаў гастранома падала на яе шырокім касым палотнішчам, і Сяргей убачыў цвёрдую складку над яе бровамі, і тугія завіткі валасоў, што выбіліся з-пад шапачкі, і прыадкрытыя вусны, за якімі блішчалі белыя вострыя зубкі, і адчуў, што яго нудзіць. Моўчкі кінуў Ніцы яе канькі, моўчкі адчыніў дзверы тэлефоннай будкі і пайшоў у завіруху, угнуўшы галаву, і вецер выціскаў з яго вачэй слёзы. Ён адчуваў, што здарылася нешта страшнае, непапраўнае, чаму ён нават назвы яшчэ не ведае. Нянавісць, пагарда да маці, якая раптам стала чужой жанчынай, здрадніцай, ворагам, захліснулі яго. Сяргей разумеў, што больш ніколі не зможа абняць і пацалаваць яе, прыціснуцца да яе плячом, адкрыць ёй сэрца. Усё жыццё маці была яго богам, сімвалам чысціні і вернасці; аказалася, што і гэты бог, як усе багі, быў злеплены з гліны, і Сяргей без шкадавання выграбаў на снег са сваёй душы патрушчаныя чарапкі.
Чысты свет, у якім ён пражыў больш за семнаццаць шчаслівых гадоў, жорсткай рукой узяў яго за валасы і сунуў тварам у гразь, і ён адчуваў, што ўжо ніколі не адмыецца ад гэтай гразі.
На Сярожкава шчасце, у той год вясна была ранняя і дружная. Да пачатку сакавіка дарогі ўжо ачысціліся ад снегу, падсохлі і пачалі ажываць. Як мухі пасля зімовай спячкі, папаўзлі з двароў, гаражоў і платных аўтастаянак чароды «Масквічоў», «Жыгулёў» і «Запарожцаў». Ажыў і Акімаў: як толькі машыны пакінулі свае сховішчы, яны пачалі біцца, ламацца, псавацца, і вакол яго гаража зноў стала людна і весела.
Работы было так многа, што Мікалай Сцяпанавіч не спраўляўся, і Сярожка пасля ўрокаў пачаў яму памагаць. Цікава, ды і дурныя думкі пра маці і Жураўскага ў галаву не лезуць. Ліха з імі, дарослыя людзі, няхай жывуць як хочуць. Адно бацьку шкада. I на душы брыдка. А даўно вядома — лепшых лекаў за работу няма: яна ўсё гоіць.
Хлопец даволі хутка авалодаў тым, што называецца азбукай аўтаслесара: навучыўся рэгуляваць клапаны рухавіка, запальванне, счапленне, разбіраць і збіраць карбюратар, бензапомпу, мяняць крыжавіны, пракладкі, сальнікі, свечы. Акімаў толькі дзівіўся, назіраючы, як спрытна ўсё ў Сяргея атрымліваецца.
