- Уя╝ляеш, мам, у цётк╕ Аксаны мазг╕ адразу выскачыл╕, вось адсюль, - казала яна, тыцкаючы ╝казальным пальцам сабе ╝ лоб. - Дзядзька Саша ведаеш, як╕ моцны?
- Алеся, не трэба так раб╕ць. Нельга паказваць на сабе. Зразумела?
Гэта ╝сё, што я здолела сказаць. Менав╕та тады я вырашыла, што яе стасунк╕ з Лёнем трэба перапын╕ць. Але што тут можна было зраб╕ць? Перавесц╕ дачку ╝ ╕ншую школу я не магла - школа ╝ нас адз╕ная ╝ гарадку. Забароны не дзейн╕чал╕. Кал╕ я сказала Алес╕, што ёй не трэба гуляць з Лёнем, яна спытала, акругл╕╝шы вочы: 'Чаму?' Я, зап╕наючыся, пачала тлумачыць, што дзя╝чынкам сорамна сябраваць з хлопчыкам╕, яна зно╝ спытала 'чаму?', я заблыталася канчаткова, Алеся пакры╝дз╕лася, ╕ я зразумела, што мяне яна не паслухаецца. Гутарка з наста╝н╕цай таксама н╕чога не дала. "Разма╝ляйце з Аляксандрам Ялев╕чам асаб╕ста!" - вось што я пачула ╝ адказ на маю просьбу па╝плываць на Лёню.
Разма╝ляць з Сашкам я не стала. Няма сэнсу. Пасля смерц╕ Аксанк╕ ён зус╕м здурне╝. Пакуль вялося следства, Сашка трыма╝ сябе ╝ руках, не скандал╕╝. Кал╕ справу закрыл╕, ён на радасцях сышо╝ у чарговы запой ╕ прапа╝ на два тыдн╕. Яго знайшл╕ на шашы ╝ ста к╕ламетрах ад Махов╕шча. Сашка сядзе╝ на ╝збочыне ╝ по╝най прастрацы╕, п'яны ╕ расхрыстаны. Што з ╕м здарылася ╕ як ён тут апыну╝ся, Сашка растлумачыць не змог. Тады яго ледзь не пазбав╕л╕ бацько╝ск╕х право╝, але Марта зно╝ умяшалася. Яна ╝зяла Лёню пад сваю апеку, а нядбалага брата прыстро╕ла ╝ платную наркалаг╕чную кл╕н╕ку. Кал╕ Сашку больш-менш прывял╕ ╝ прытомнасць, Марта сур'ёзна з ╕м пагаварыла. Сваю сястру Сашка, в╕даць, пабойва╝ся, бо выйша╝шы з кл╕н╕к╕, ён неяк прыц╕х, узя╝ся за розум. Ён нават зарэг╕страва╝ся ╕ндыв╕дуальным прадпрымальн╕кам ╕ прыня╝ся раб╕ць пад заказ садовую мэблю. У яго з'яв╕л╕ся заказчык╕, ╕ справы пайшл╕ ╝гору. Пратрыма╝ся ён, аднак, нядо╝га. Праз па╝года Сашка зно╝ 'сарва╝ся', нап╕╝ся ╝ хлам ╕ разам з двума сабутэльн╕кам╕ - нейк╕м╕ заезджым╕ малойчыкам╕ - адправ╕╝ся на мясцовыя мог╕лк╕... Галаву праветрыць, у хаце тлумна, тлумачы╝ ён потым м╕л╕цыянтам. Не, ён не ведае, чаму дванаццаць надмаг╕лля╝ аказал╕ся разб╕тым╕ ╕ перакуленым╕. Яны ж старыя, недагледжаныя, пэ╝на, сам╕ ╝пал╕. ╤ наогул 'кал╕ мы прыйшл╕, яно ╝жо было так'. Куды падзел╕ся сабутэльн╕к╕, ён таксама не ведае. 'На досв╕тку сабрал╕ся ды пайшл╕, я спа╝ ужо'. Потым прыехала Марта Ялев╕ч, ╕ ад Сашк╕ адчап╕л╕ся. Ён зно╝ аказа╝ся 'н╕ пры чым', нават штрафу не спагнал╕.
Пасля гэтага здарэння маха╝чане зненав╕дзел╕ Сашку канчаткова, з ╕м перастал╕ разма╝ляць. Зрэшты, яму было пляваць. Сашка вё╝ вельм╕ адасоблены лад жыцця ╕ амаль н╕ з к╕м не камун╕кава╝, апроч некальк╕х мясцовых забулдыг. Прадпрымальн╕цтва сваё ён зак╕ну╝ - надакучыла. Запо╕ ╝ яго цяпер здарал╕ся рэгулярна. Аксанк╕ больш не было, н╕хто яго не кантралява╝, ╕ ён мог раб╕ць усё, што захоча. Наступствы яго не палохал╕ - усё ро╝на сястрычка выручыць. Яна, дарэчы, неяк паспрабавала ╝ладкаваць Сашку да сябе на аграсядз╕бу рознарабочым. Але Сашка ╕ там не затрыма╝ся - Марта яго вытурыла, бо ён пача╝ папросту абкрадваць кл╕ента╝, як╕я гасцявал╕ на сядз╕бе. Сам Сашка став╕╝ся да гэтага легкадумна: 'Запазычы╝ тое-сёе, ╕ што? У ╕х грошай куры не клююць, н╕чога, не збяднеюць!' Аднак, накольк╕ мне вядома, скандал там выйша╝ грунто╝ны, бо кра╝ ён не тольк╕ грошы, але таксама...
- Рэчыва! - казала баба Надзя. - Сашка, дурань, рэчыва ╝ ╕х спёр, вось яго ╕ турнул╕.
Рэчыва - гэта так╕ адмысловы вядзьмарск╕ парашок, сур'ёзна, з веданнем справы, тлумачыла баба Надзя. Марта-Ялев╕чыха трымае яго ╝ сябе на сядз╕бе для 'шабаса╝'. А сядз╕ба ╝ яе для 'каншп╕рацы╕', там насамрэч праклятае месца накшталт Лысай гары, туды 'чарнакн╕жн╕к╕' з усяго свету з'язджаюцца ╕ ладзяць блюзнерствы. З ╕х Марта грошай не бярэ, ёй золата чорт з пекла цягае. Марта - вядзьмарка. ╤ мац╕ ейная вядзьмарыла, ╕ бабка, ╕ прабабка. ╤ Мар'янка, дачка Ялев╕чых╕, хоць ╕ маладая, а ╝жо вядзьмарка. У ╕х гэта па жаночай л╕н╕╕ перадаецца.
- А мужык╕ ╝ ╕хн╕м родзе дурныя ╝се, папсаваныя, - па-змо╝н╕цку шаптала баба Надзя, папра╝ляючы квятчастую хустку. - ╤ Лёнька малы таксама папсаваны. Гэта праклён так╕, плата д'яблу!..
У гэтых балачках прысутн╕чала зерне ╕сц╕ны. Можна было зраб╕ць здагадку, што на аграсядз╕бе зб╕раюцца - не 'чарнакн╕жн╕к╕', канечне, а звычайныя ал╕гарх╕. Прыязджаюць разам са сва╕м╕ каханкам╕ ды ╝чыняюць кака╕навыя орг╕╕. Вось вам ╕ 'рэчыва'. Кал╕ гэта пра╝да, то Сашка з Мартай павязаныя намёртва. Сашка занадта многа ведае, ╕ сястрычка плац╕ць яму за ма╝чанне. Што ж, тады ╝сё ясна. Зразумела, чаму Марта даруе брату ╝се яго выбрык╕, дасылае Сашку грошы, як╕я той спра╝на прап╕вае. Рэчыва...
