Ach ní fhéadfadh sí imeacht abhaile gan an oíche sin a phlé le Bríd.
Bhí a col ceathrar ag oscailt an gheata chomh ciúin agus a d’fhéad sí nuair a dúirt Caitríona: ‘A Bhríd, faoin rud a tharla sa stáisiún ar ball….’
D’iompaigh Bríd timpeall. ‘Tá a fhios agat, a Chaitríona, nár thaitin an áit liomsa ón soicind a ndeachaigh muid isteach ann,’ a dúirt sí. ‘Bhí rud eicínt faoi … ach ní fhéadfainn é a mhíniú ceart.’
‘Bhraith mise mar a chéile.’
‘Caithfidh sé go bhfuil taibhsí ann.’
‘Má tá a leithidí ann ar chor a bith.’
‘Ach cén míniú eile atá ar an rud a tharla leis an leaba? Agus an torann a bhí ann níos túisce?’
‘Níl a fhios agam…’
‘Fiafraigh tusa de Mhamó faoi. Agus faoin móta taobh amuigh de. Faigh amach an bhfuil aon rud aisteach tarlaithe ann, nó feicthe ann. Más taibhse a bhí ansin anocht bí cinnte nach muide an chéad dream a bhraith é.’
‘Maith go leor.’
‘Ach fainic an ligfeá ort féin go raibh muid istigh ann.’
‘Níl mé dúr, tá fhios agat.’
‘Tá a fhios agam nach bhfuil. Tá brón orm gur dhúirt mé é sin níos túisce.’
‘Tá sé alright. Oíche mhaith.’
Bhí gairdín ó Veronica. Gairdín, a dúirt sí, a mbeadh bláthanna de chuile chineál ag fás ann—agus luibheanna. Gheobhadh sí na síolta í féin i mBaile Átha Luain. Agus ní thógfadh sé i bhfad ar na bláthanna agus na luibheanna fás. Bláthanna gleoite agus luibheanna cumhra a d’ardódh a croí nuair nach raibh le feiceáil aici timpeall uirthi ach leaca liatha agus farraigí cáite. Agus, dar ndóigh, an bháisteach a thit gan stop an t-earrach áirithe sin.
‘Áit dhuairc ghruama,’ a thug sí ar Stáisiún an Gharda Cósta agus go deimhin ar Oileán na Leice féin an chéad lá riamh ar leag sí cois ann. Alltacht uirthi go mbeadh trí bliana le caitheamh aici ina leithide d’áit. Áit ar ghlac sí col leis ó thús.
‘Bíodh foighid agat, a stór,’ a dúirt James léi an lá sin. ‘Níl sé chomh dona sin ar fad. Rachaidh tú ina chleachtadh, de réir a chéile. Tá mé cinnte de.’
Ach, mo léan, ní dheachaigh sí ina chleachtadh. A mhalairt ar fad a tharla. Ach ar cheart a bheith ag súil go ngabhadh sí ina chleachtadh? Bean óg a tógadh i mbaile mór? A raibh só agus compord an tsaoil aici ón lá ar rugadh í?
Ach anois bhí gairdín uaithi. Gairdín a mbeadh bláthanna de chuile chineál ag fás ann—agus luibheanna. Gheobhadh sí an gairdín. Gheobhadh sí mian a croí. Dhéanfadh James cinnte de go bhfaigheadh. Thosódh sé láithreach agus bheadh an gairdín críochnaithe aige sula dtiocfadh sí abhaile. Bheadh an gairdín ba deise agus ba chumhra in iarthar na hÉireann ag Veronica Thompson! Dhéanfadh James an méid sin agus i bhfad níos mó dá mba ghá le hardú croí a thabhairt dá bhean chéile. Le gáire a fheiceáil ar a béal arís agus an sonas in áit an bhróin ina súile gorma.
Leaca aolchloiche a bhí thart ar an stáisiún féin. Ach díreach os a chomhair amach bhí píosa talún nach raibh aon úsáid á bhaint as ag muintir an bhaile ná ag na gardaí cósta féin. Is anseo a dhéanfadh sé an gairdín. Ach ní raibh James i bhfad ag tochailt nó gur thuig sé go raibh an talamh lán le driseacha agus luifearnach agus go raibh an fód an-ghann go deo ann. Anuas air sin bhí sceach gheal ina cadhain aonraic díreach glan san áit a raibh rún aige an phlásóg a chuir. Ní raibh bealach ar bith go mbeadh fear cathrach ar nós James in ann an talamh garbh seo a ghlanadh leis féin. Bheadh lámh chúnta uaidh. Ach bhí a fhios aige cá bhfaigheadh sé an cúnamh sin. Chuirfeadh sé Andrew, mac a chomharsan síos le glaoch ar Thomás Ó Dónaill. Bhí a fhios aige go raibh a shaol caite ag Tomás ag plé le hobair den tsórt seo. Ach níos tábhachtaí fós bhí sé i measc an dornán beag de bhunú na háite a bhíodh sásta aon bhaint a bheith acu leis na gardaí cósta. Fear breá láidir, a raibh lán an tí de ghasúir aige, a bhí i dTomás Ó Dónaill. Bhí sé beo bocht, é ina chónaí i dteachín beag bídeach ar cheann thoir na trá. Teach nach raibh a dhath níos mó ná scioból. Is é Tomás a bheadh buíoch beannachtach as an luach saothair a thabharfadh James dó ag deireadh an lae.
Sea, a dúirt James leis féin agus é ag fanacht leis an Dónallach, ní bheadh an bheirt acu i bhfad ar chor ar bith ag réiteach na talún. B’fhéidir go mbeadh sé críochnaithe acu roimh thráthnóna. Amárach thógfaidís claí deas cloiche timpeall ar an áit. Timpeall ar Ghairdín Veronica.
Ach ní raibh an scéal chomh simplí sin, faraor. Ba bheag nár thit an t-anam as Tomás Ó Dónaill nuair a chonaic sé an áit a raibh an garda cósta ag cartadh. Bhain sé de a chaipín speice agus choisric sé é féin.
‘Dia idir sinn agus an anachain! Ní fhéadfaidh tú an móta a chartadh,’ a dúirt sé agus creathadh ina ghlór. ‘Tá mallacht ar an áit sin. Bhí riamh sa saol. Agus nach bhfeiceann tú an sceach gheal…?’
Bhreathnaigh James ar an móta a raibh an fear ag caint faoi. Bhreathnaigh sé ar na clocha caola arda a bhí ina seasamh ar a gcorr timpeall ar an móta. Chonaic sé go raibh tuilleadh clocha cosúil leo tite ar a dtaobh sa bhféar.
