Караблі наблізіліся да Марса. Прысталі на каляпланетную арбіту. Іх манеўраванні былі як на далоні. Перамовы паміж экіпажамі не шыфраваліся і лавіліся лягчэй за матылькоў на Суматры. «Левіяфан» і «Паліфем» выгадвалі магчымасці зручнай пасадкі ў наваколлі базы. Ягор прыняў кантрасны душ. Апрануўся ў чыстае. На стол у кают-кампаніі накрыў згатаваны перад тым абед. Халаднік, соевая катлета з печанай бульбай і марынаванымі лісічкамі, халодны мятны ўзвар. Для Варгіна ўскрыў цэлую бляшанку ялавічыны. Кот еў без апетыту. Час ад часу азіраўся на гаспадара.

Гаспадар спакойна пад’еў. Вымыў посуд. Адным вокам зазірнуў у «Дзве душы» Гарэцкага, другім – у «Двайніка» Сарамагі («Іншыя натуры, каб жыць далей і мець нейкі спакой, чуюць пільную патрэбу ў яснай і добрай цямнасці ва ўсім, што ёсць навокал, але разумны сэнс занадта разумны, каб сапраўды быць сэнсам.»). Паглядзеў фрагменты колькіх фільмаў. «Vertigo». «The Matrix». «Inception». «Mulholland Drive». «Moskva slezam ne verit».

Гадаванца на базе Руткоўскі не пакінуў. Пад акампанемент перамоў з арбіты ён перабраўся разам з катом усярэдзіну робата-меха. Варгін да чарговай вандроўкі ў разумнай скрыні паставіўся адмоўна. На вяртанне ў кабіну меха ён рэагаваў дуркаватым сычэннем. Чалавек з заміраннем сэрца адладжваў дыстанцыйнае кіраванне, каб кантраляваць і базу, і ўсё тое, з чым паспеў навядзьмачыць у чаканні караблёў. Караблі ўсё манеўравалі. Іх манеўраванні былі для Ягора, лічы, навідавоку. Час ні таяў, ні цягнуўся. Час правальваўся на дно душы. Пасадка ратавальнікаў была не за гарамі. Але помнілася – не заўсёды караблям вее Зефір спадарожны.

Ягор падвёў меха да абеліска. Задаў алгарытм, каб робат апусціўся перад ідалам на калені ў малельнай паставе. Варгін няўхвальна яўкнуў. Гаспадар зірнуў на яго з крывой усмешкай, перавёў позірк на спаруду і стаў чытаць – хто б мог падумаць! – малітву: «Марсе! Божа! У язычніцтве маім беспрытульным зноў малітву сваю складаю табе! Складаю як богу кахання. Сёстры твае – Венера, Іштар і нават Савуска – не здольныя даць рады ў клопатах, надзеях і наважаннях маіх. Малюся толькі табе, божа Марсе, чыім заступніцтвам і натхненнем я здолеў вярнуць каханне, што заблудзіла ў трох соснах. Не адной прыгажосці і асалоды цела ў каханні шукаў я, як намаўляла б Венера. Не ўцехамі цела і вайною мірсцілася мне каханне, як вымагала б Іштар. Не зазіраў пад расхрыстаны покрыў Савускі, каб слепа пераняць вайну і разбурэнне ў каханне маё. Ты ў дарозе маёй праявіўся. Таемнай знаходкай. Загадкавымі абставінамі. Ты стаў для мяне богам праведнае вайны за каханне. Вайны, у якой ні ўцехі цела, ні разбурэнні не былі вызначальнамі мэтамі… Кожны закаханы – язычнік па сутнасці сваёй. Бога адзінага адхінаючы, пачынае ўшаноўваць суквецце багоў: каханага чалавека, уласнае пачуццё да яго, заўсёдную боязь страты. Але не ў кожным з гэтых бостваў – нават у каханым! – трывалае апірышча знайсці выпадае. І добра, што ў дарозе праяўляешся ты, Марсе! Добра, што…»

На маніторы з’явіліся яркія кропкі, якія імкліва набрынялі. Караблі заходзілі на пасадку. Руткоўскі спыніў малітву напаўслове. Узіраючыся ў экран, ён натомлена ўцягнуў у ноздры паветра і выразна прамовіў: «Вайна зусім не феерверк». Рука пацягнулася да клавіятуры. Кот раззлавана ўдарыў па руцэ лапай, пусціўшы пад скуру кіпцюры. З глыбокіх барознаў драпін пырснула кроў. Незадаволена войкнуўшы, гаспадар наводліў выцяў ката па пысе і адкінуў прэч. Праз імгненне Варгін ізноў кінуўся на яго, зыркаючы нерэальнымі ў сваім мігценні вачыма. Але нават імгнення чалавеку было досыць, каб здзейсніць задуманае. Адзін за другім, заходзячыся полымем, пачалі выбухаць адсекі базы. Тое, што доўгія марсіянскія месяцы было прытулкам для Ягора з Марынай, ператваралася ў вычварнае ашмёцце, вартае сюррэалістычных інсталяцый. Рэплікі ў перамовах між караблямі зрабіліся ўзбуджанымі, але не было заўважна, каб нехта з астранаўтаў да знямогі спалохаўся разбуральнай актыўнасці.

Праз хвіліну новы шнур выбухаў вырынуўся з-пад зямлі, раскідваючы камяні і начынне водаправоду. Вогненная кветка забуяла і над шэрым кальцом тэхнічнага калодзежа. Сузіраць саву смаленую замінаў абрыдлы кацяра. Яго даводзілася суцішаць новымі кухталямі. На караблях ацанілі выбуховы ланцуг россыпамі квяцістае лаянкі. Але нішто не перашкодзіла ажыццявіць пасадку амаль роўна там, дзе і меркавалася – абапал узгорка з радовішчам дысбуэндыю. Пілоты з гэтай нагоды дужа цешыліся. Цешыўся і Руткоўскі, лічачы да дзесяці. «За каханне», – нібы прамаўляючы кароткі, але душэўны тост, з фірмовай усмешкай абвясціў ён, калі раўнюсенька між караблямі выбухнуў падрыхтаваны ім дзеля гэтага ядзерны рэактар.

Перейти на страницу:
Нет соединения с сервером, попробуйте зайти чуть позже