— А вы, бачу, не з палахлівага дзесятка. То — рэдкая якасць у вашага брата…— Гэта нагадвала камплімент і сказана было даволі шчыра.— Я рады, што пазнаёміўся з вамі. I яшчэ раз прашу дараваць маю нетактоўнасць. Калі хочаце ведаць праўду, то ўсё гэта свайго роду праверка. Ёсць у мяне такая слабасць — выпрабоўваць людзей на смеласць. Паважаю смелых, не люблю палахліўцаў…— Кібрыс спрабаваў усміхнуцца запанібрата, аднак усмешка давалася яму цяжка; потым схамянуўся, яшчэ раз заклапочана і падазрона агледзеўся па баках.— А ўсё ж скажыце, нас ніхто не чуе?
— Я ж вам казала — ніхто. Можаце праверыць, калі гэта вас так непакоіць…— Надзея ўсміхнулася і падумала: "Чаго б гэта так яго мог хваляваць мікрафон? Што выкіне яшчэ?" — устала з-за стала.— Глядзіце…
Гэта, пэўна, пераканала Кібрыса. Ён супакоіўся, зноў забарабаніў па стале сваімі тоўстымі, з малюсенькімі, амаль плоскімі пазногцямі пальцамі, напаўголасу сказаў:
— Верыце вы ці не, але я прыйшоў, каб вам дапамагчы. Чэснае слова!
— Я чула…
Ён не звярнуў увагі на яе адчужанасць і ні з сяго ні з таго па-змоўніцку шапнуў:
— Вы хочаце мець кватэру? — Уставіўся на Надзею сваімі маленькімі хітрымі вочкамі.— Я ведаю: у вас няма кватэры…
— Няма. Але пры чым тут вы? Наколькі мне вядома, вы яшчэ не старшыня гарвыканкома…
— Вы мне не адказалі: хочаце мець кватэру ці це? — не надаў значэння яе іроніі Кібрыс.
— А хто не хоча мець кватэры?
— Тады лічыце — яна ў вас ёсць! Два пакоі, трэці наверх, дом цагляны…
— А вам не падыходзіць роля графа Монтэ-Крыста.
— Вы не верыце?
— Чаму не веру? Але ж за гэта трэба плаціць. Ці не так? Якая ж, дарэчы, будзе ваша цана?
— А вы не іранізуйце,— зрабіў пакрыўджаны выгляд Кібрыс.— Ні пра якую цану ніхто не вядзе гаворку. Проста вы мне спадабаліся, і я хачу вам зрабіць прыемны падарунак.
— Вы такія падарункі ўсім робіце?
— Не ўсім. Я ж сказаў: вы мне спадабаліся. За смеласць спадабаліся.
— Значыць, я павінна быць і далей смелая: па-першае, знішчыць плёнку… А што па-другое?
— Навошта знішчаць? Вам пашанцавала: перадача прайшла ў час, калі тэлевізар глядзяць толькі піянеры і пенсіянеры… Ну-у, калі мы станем сябрамі, то па-сяброўску на ўсялякі выпадак можна сёе-тое прыбраць, сёе-тое перапісаць і, вядома, не варта нікуды пасылаць… Дробязь… Ваша начальства будзе маўчаць.
Надзея нейкім дзесятым пачуццём разумела: цяпер Кібрыс не хітруе. Варта ёй сказаць толькі адно слова — і будзе мець двухпакаёвую кватэру, застанецца ў мінулым абрыдлае кватаранства, вечныя хваляванні за маці… Ці доўга перапісаць сцэнарый? Ён нават у яе стале, яшчэ не паспела здаць у архіў. Ніякіх непрыемнасцей, нават, магчыма, Аляксандр Яўгенавіч будзе задаволены — будаўніцтва гаража не стане пад пагрозу. А Кібрысам і без яе ёсць каму заняцца…
"Звар’яцела! Прадацца? Як у галаву магло прыйсці такое?!" — раптам скаланула Надзю. Імгненна кроў прыліла да твару. Усё нутро гарэла, бушавала ад нянавісці да сябе, лютай нянавісці да Кібрыса. Адчула: яшчэ хвіліна — і яна не вытрымае, залямантуе як вар’ятка, магчыма, расплачацца. Сціснуўшы зубы, з пагардай гледзячы ў сыты Кібрысаў твар, наколькі магла спакойна, амаль шэптам прагаварыла:
— Я не прадаюся… Ідзіце адсюль, ідзіце…
5
Чорнай зайздрасцю зайздросціў Васіль Гарноська лейтэнанту Алегу Жоўціку, на ўчастку якога знаходзіцца тэлестудыя. Шанцуе ж гэтаму Жоўціку! Ён можа штодня бачыць Надзею, можа знайсці хоць сто прычын пазнаёміцца. А гэты не праміне… I не дзіва — кожнаму кідаецца ў вочы такая прыгажуня. Але хто-хто, а Надзея Хадасевіч тут жа вывела б на чыстую ваду гэтага лавеласа. Надзея не раўня тым дурніцам, што ліпнуць да Жоўціка, як мухі да мёду. I што яны ў ім бачаць?
Гарноська ненавідзеў Жоўціка за яго амурныя прыгоды, пра якія той ахвотна, з усімі падрабязнасцямі гатоў расказваць кожнаму. Васілю агідна бачыць, як некаторыя, развесіўшы вушы, слухаюць, рагочуць. Так і карціць з’ездзіць па фізіяноміі гэтаму хлюсту. Стрымлівае адно: міліцэйская форма.
Васіль не мог спакойна глядзець і маўчаць, рашыў правучыць Жоўціка.
Убачыўшы аднойчы, як той увіхаецца ў парку ля дзяўчыны, Гарноська, перамагаючы ўнутраную здранцвеласць, падышоў і сказаў:
— Даруйце, дзяўчына, але я параіў бы вам трымацца далей ад гэтага чалавека, пакуль не позна… Вы ў яго мо сотая.
Жоўцік збянтэжыўся, здзіўлена ўставіўся на Васіля, спрабаваў перавесці ўсё на жарт, выкруціцца і заадно прысароміць Васіля:
— Волечка, гэта… нейкі ненармальны. Паглядзі — стопрацэнтны псіх. Пойдзем, там ёсць тэлефон, пазваню — хай забяруць, а то пакусае каго.
Дзяўчына засмяялася недружалюбна, шморгнула кірпатым носікам, скрывіла губкі, воўкам паглядзела на Васіля, з нейкім выклікам прытулілася да Жоўціка.
Гарноська стаяў як апляваны…
Назаўтра ў аддзяленні Жоўцік доўга і ўважліва, крыху здзіўлена паглядзеў на Гарноську, пакруціў пальцам ля скроні:
— У цябе што, зрух па фазе? — Паглядзеў яшчэ раз і сярдзіта дадаў: — Не ўмееш жартаваць — не лезь!
— Падонак ты, Жоўцік!
— Не-е, у цябе тэмпература…
— Ды ты-ы…— не мог падабраць патрэбнага слова Гаріоська.— Тваё шчасце, што на мне форма, а то…
— А што, каб не было формы?