Enciklopedio de Esperanto полностью

Ĉe sia fondiĝo IPE havis 7 landajn sekciojn kaj unuigajn komitatojn kun proks. 5.500 membroj. Fine de 1934 IPE havas 10 landajn sekciojn kaj 11 unuigajn komitatojn kun proks. 14.000 membroj; nome — sekcioj: SEU — 8000, GLEA — 2000, JEP — 800, Bulg. LEA — 500, Ĉinlando — 400, Brita LEA — 300, Japana Prol. E. Unio — 150, LEANA — 100, Saarlando — 100, Aŭstralazio — 100; unuigaj komitatoj: Nederlando — 200, Svedlando — 75, Hispanlando — 75, Norveglando — 50, Ĉeĥoslovakio — 50, Estonio — 50, Laivio — 50, Islando — 25, Danlando — 25, Greklando — 15, Svislando — 10 k.a. v. La­. borista Movado. — N. NEKRASOV.

Proletaria Kantaro. 1924, 180 p. «La elekto de la kanto, ilia proleta tendenco, ilia int. valoro, la fakto, ke ĉiu povas studi kaj kanti ilin dank’ al la muziknotoj, faras el tiu volumo unikan verkon.» (Laŭ SAT-jarlibro, 1929/30.)

Prologo. Jubilea kolekto de originalaj poemoj, 1918–28, de Miĥals­ki. 1929, 64 p. «Jen entuziasmo, amo, pasio, vulkaneksplodo de sentoj. La aŭtoro lertege uzas nian lingvon, kaj posedas seneraran verssenton; laŭ ritmo, laŭ poezio, li atingas perfektecon, la lingvon li senceremonie traktas aŭ perfortas.» (G.S. „E“, 1929: p: 184.)

Promesoj. Kartetoj, aldonitaj al la unuaj lernolibroj de Z, kies teksto estas la jena: «Mi subskribinto, promesas ellerni la proponitan de D-ro Esperanto lingvon internacian, se estos montrita, ke dek milionoj personoj donis publike tian saman promeson.» Subskribo. Sur la dorsa flanko: nomo, adreso. Personoj, principe kontraŭaj al ideo de lingvo int., aŭ neantaj ĝian eblecon, estis petataj resendi la karteton kun subskribo: «kontraŭ». Tiuj, kiuj estis pretaj ellerni la lingvon en ĉiu okazo, sendepende de nombro de adeptoj, devis respondi per la vorto «senkondiĉe». — ŜIRJAEV.

Prononco. v. Elparolo.

Propaganda pledvojaĝo al la oka Int. E-ista Kongreso (de Paris ĝis Kraków). Originale verkita de Dev­jatnin. 1912, 94 p.

Protestantoj. La strukturo de la prot. eklezio tute ne estas favora al enkonduko de helplingvo, ĉar int. rilatoj preskaŭ ne ekzistas. Eĉ en la naciaj eklezioj mem estas tiel profunda malunueco, ke int. organizo ŝajne ne estas ebla. Nur en la lastaj jaroj komenciĝis int. movado, kiu ne nur celas la prot. sed ankaŭ aliajn ekleziojn: La Tutmonda Unio por int. amikeco inter la eklezioj. Prot. pastroj ofte uzis kaj fervore propagandis E-n. La unuaj inter ili certe estas Schneeberger, (Svisujo) kaj Rust (Anglujo). En 1908 ili eldonis gazeton La Biblia Tradukisto, ties celo estis baldaŭ kunmeti plenan tradukon de la Biblio. Pastro Ashley (Anglujo) en 1913 komencis kolekti la E-istajn prot. ekleziulojn en speciala Ligo: «Eklezia E-ista Ligo» kaj li komencis eldoni revueton. Sed la agado baldaŭ finiĝis. En Finnlando la luterana pastro H. Pätiälä, eldonis gazeton «La Kristana Espero» en 1920. Li tre fervore propagandis E-n. Ankaŭ lia laboro devis ĉesi pro manko de intereso en la ekleziaj rondoj.

Inter la neekleziaj prot. organizaĵoj estas du grandiozaj movadoj de la gejunularo. La nur-vira movado estas la Kristanaj Asocioj de Junaj Viroj (Angle: Young Men’s Christian Association = Y.M.C.A., germane: Christlicher Verein Junger Männer = C.V.J.M.). Laŭ la statistiko 1928 tiu ĉi organizaĵo kalkulis 10.034 societojn kun 1,588.000 membroj en 55 nacioj. En la centra komitato en Ĝenevo jam en 1907 la ĝen. sekr. barono von Starck, kiu kaŭzis la ekstarigon de la KELI movado, fervore propagandis E-n. Ankaŭ liaj oficaj sekvintoj, R. Horner kaj Phildius faris tion. La societo baldaŭ eldonis kelkajn broŝuretojn en E; diversaj grandurbaj societoj komencis E-kursojn. La dua, eĉ ankoraŭ pli granda int. organizaĵo estas movado de prot. gejunuloj, la «Kristana Celado» (angle: The Christian Endeavour — C.E., germane: Jugendbund für Entschie­denes Christentum = E.C.), kies centro estas en Usono. Ĝi ampleksas pli ol 2 milionojn da membroj en multaj nacioj. Ankaŭ tiu ĉi organizaĵo en 1907 kaj 1908 propagandis E-n inter siaj anoj. Unue la usona ĵurnalo «The Christian Endeavour» regule enhavis artikolojn en E, poste ankaŭ la germana «Die Jugendhilfe» publikigis artikolojn pri kaj en la help­lingvo. — La milito tre malfortigis la intereson je E en ambaŭ organizaĵoj.

(v Biblio, Diservoj, KELI Societo de Amikoj.) — P. HÜBNER.

Organizo fondita en 1913, de protestanta pastro A.J. Ashley (v.) estis la Eklezia E-Ligo. La Ligo, precipe ĝia fondinto, eldonis de 1918 ĝis 1923 propran revuon «La Eklezia Revuo». Celo estis per E kunigi la laboron de diversaj eklezioj kaj krei laborkomunumon inter ili. La Ligo de 1923 ne plu funkcias. P.B.

Proverbaro Esperanta, aranĝis Z laŭ la verko de sia patro (Frazeologio rusa-pola-franca-germana). Dua eld. 1905, 82 p. 1932 proverboj, aranĝo laŭ temoj; aboca registro. _