— Ці багата вы бачылі машыністак, якія адпачываюць па пуцёўках? Дзікуном, вядома. Нічога, неяк уладкуюся.
— Тады…— Ён сумеўся.— Тады чаму ж вы адна?
— I мне мама дачку не аддала, лічыць, што ў вёсцы ёй будзе лепей. А муж… А муж заняты: сабакам сена косіць. Хадземце, Іван Уладзіміравіч, на наш рэйс ужо абвясцілі пасадку.
Яны прайшлі на кантроль, мінулі жалезныя варотцы, на якіх запальваліся і гаслі рознакаляровыя лямпачкі,— Раманоўскаму давялося прайсці праз іх двойчы, бо, калі ён ступіў першы раз, пранізліва зазвінеў званок, і маладзенькі міліцыянер прапанаваў яму дастаць з кішэняў металічныя прадметы. Іван Уладзіміравіч засмяяўся і выягнуў цэлую вязку ключоў — гэта яны нарабілі такога перапалоху. Потым маладая жанчына ў форменным сінім касцюме з залатымі крылцамі на рукавах праводзіла іх у вялікі аўтобус, і ўжо аўтобус падвёз да самалёта.
На трапе, на вышыні двухпавярховага дома, стаяла сцюардэса, прыгожая, як усе сцюардэсы грамадзянскай авіяцыі — непрыгожых туды, напэўна, проста не бяруць. Яна ветліва сказала:
— Не спяшайцеся, таварышы, нікога ў Мінску не пакінем. Першымі праходзяць жанчыны з дзецьмі, інваліды, людзі старэйшага ўзросту. Усе займаюць месца строга ў адпаведнасці з білетамі.
У Алачкі было другое месца «А». Іван Уладзіміравіч цераз плячо зазірнуў у яе білет, потым у свой і прыкра зморшчыўся. Алачка з прыемнасцю заўважыла гэта.
«Ту-134» стаяў на бетоннай паласе. Параўноўваць са срабрыстай птушкай гэтую вялізную шматтонную махіну з шырока распасцёртымі над зямлёй крыламі не хацелася — якая ж гэта птушка?! Птушка — гэта нешта хоць і прыгожае, але слабенькае, кволае, бездапаможнае, а тут… Лайнер — слова не зусім зразумелае, больш марское, чым нябеснае, але ўзнёслае, высокае пасавала яму куды болей: і мора, і неба — стыхія, і лайнер быў родным сынам гэтай стыхіі. І хоць птушкі таксама былі ёй родныя дзеці, нават самыя вялікія і дужыя з іх даводзіліся яму толькі сёмай вадой на кісялі.
Самалёт быў прыгожы, як прыгожа ўсё, што стварае чалавечы геній на сваім пакутлівым шляху да вышыняў цывілізацыі.
Побач з Алачкай на крэсла «два «Б» плюхнуўся нейкі джынсавы хлопец з гітарай, і тут жа над ім гарой нахіліўся Іван Уладзіміравіч і сказаў:
— Хлопча, будзь чалавекам, давай памяняемся месцамі. Маё шостае «Д», каля ілюмінатара, паглядзі, якая маладзенькая ды прыгожанькая ў цябе будзе суседка, дай нам з Алай Барысаўнай пагаманіць, мы з ёю сто гадоў не бачыліся. Прашу цябе…
Хлопец азірнуўся на шосты рад, будучая суседка, відаць, спадабалася яму, яны памяняліся месцамі, і Івані Уладзіміравіч, шчасліва ўсміхаючыся, запхнуў сваю сумку пад крэсла. Сеў, апусціў гальштук, расшпіліў верхні гузік на кашулі, па-змоўніцку падміргнуў Алачцы:
— Вельмі баяўся, што побач з вамі сядзе якая-небудзь грымза, паспрабуй яе ўгаварыць…
Яна не адказала. Было і смешна і ніякавата, нешта соладка млела ўсярэдзіне, як бывае заўсёды, калі мужчына твайго веку, сур’ёзны, самастойны, звяртае на цябе ўвагу, калі адчуваеш, што падабаешся яму, зацікавіла яго і яму хочацца быць каля цябе. Вечны і непазбыўны голас крыві, тое, што самой прыродай закладзена ў храмасомы і гены, ва ўсю тваю існасць і сутнасць, што робіць цябе жанчынай. Праз тоўстае шкло ілюмінатара ёй было відаць, як грузавая машына пацягнула самалёт на прычэпе да ўзлётнайі паласы — слон і Моська. У дынаміку перад ёю нешта шчоўкнула, і мяккі жаночы голас сказаў:
— Грамадзяне пасажыры! Наш самалёт ляціць па маршруце Мінск — Сімферопаль. Рэйс выконвае экіпаж Беларускага ўпраўлення грамадзянскай авіяцыі. Камандзір карабля пілот першага класа Міхаіл Дзям’янавіч Каламійцаў і экіпаж вітаюць вас. Наш палёт будзе праходзіць на вышыні дзесяць тысяч дзвесце метраў. Хуткасць — дзевяцьсот кіламетраў у гадзіну, разліковы час палёту — дзве гадзіны пятнаццаць мінут. Жадаем вам прыемнага падарожжа. А цяпер просім усіх зашпіліць прывязныя рамяні і на ўвесь час палёту ўстрымацца ад курэння.
Загулі рухавікі. Спачатку ціха, потым усё мацней і мацней. Самалёт павольна пакаціўся па ўзлётнай паласе, у самым канцы яе развярнуўся і на нейкае імгненне спыніўся. Мацней загулі рухавікі, усё вышэй і вышэй, пераходзячы ў пранізлівы свіст, узлятаў іх роў, самалёт задрыжаў, быццам збіраў у кулак усе свае сілы, і пабег, набіраючы хуткасць,— замільгацелі, зліваючыся, аэрадромныя пабудовы, зялёныя дрэвы ў далёкім скверы,— а затым неяк лёгка, быццам і не важыў сотні тон, быццам і не нёс у сваім металічным чэраве больш за восемдзесят чалавек і іхні багаж, узняў нос, нібы прынюхваючыся да неба, і ўзляцеў, адарваўся ад зямлі.
Ён ішоў, ішоў угору, крута набіраючы вышыню,— у сіняе неба, у белыя аблокі, і сонца ліўнем лінула ў ілюмінатары, такое нясцерпна яркае і блізкае, што Алачка аж зажмурылася.
Раманоўскі вывалак з-пад крэсла і расшпіліў сваю сумку, дастаў адтуль ладны пакунак з харчамі.
— Можа, перакусім? Смешна, але я вельмі многа ем, асабліва калі хвалююся.— Падаў ёй бутэрброд з кілбасой.— А сёння наогул так спяшаўся, што не паспеў паабедаць.
— Дзякуй, я паспела,— адмовілася Алачка; яна сапраўды не хацела ёсці.
