А гэта пра гасцей: «Тыя, што павінны былі прыйсці, — не прыйшлі. А тыя, што павінны былі застацца, на жаль, пайшлі».
На вечары былі Чэ Бао-цюань, Чао Цзін-хуа, Ені Сяо. Артыстка чытала мае вершы. Мітынг у Палацы спорту.
«Няма такога банкета, які б ніколі не канчаўся». «Развітваемся, каб сустрэцца зноў».
Шаасінская опера: «Пагоня за рыбкай».
26.Х
Раніцой ляцім у Пекін. Яшчэ адна сустрэча ў Саюзе пісьменнікаў.
28.Х
Сустрэча ў нашым пасольстве. На вуліцы дыялог малышоў:
— Пара дамоў!
— Чакай, правяду старэйшага брата да машыны і пойдзем да бабулі.
Прыём у пасла П. Ф. Юдзіна. Тосты, тосты за дружбу, за вялікі кітайскі народ, за яго кампартыю, за поспех у будаўніцтве сацыялізму і г. д.
На сцяне ў пасольстве карціна Шышкіна «Сасновы лес» і партрэт М. Г. Манізера «Мао Цзэ-дун».
29.Х
У 8 г. 20 мінут на ТУ-104 вылятаем з Пекіна. Здаецца, начаваць будзем у Іркуцку.
30.Х
Выйшлі з графіка. Омск. Вечарам былі ў Маскве. Берлінскім цягніком вяртаюся ў Мінск.
У запісной кніжцы некалькі кітайскіх слоў: се-се — дзякую, бывайце — зай цзян, я — во, ты — ні, хопіць — гоу ляо, таварыш — чун чжы, цудоўна — хао, дружба — юхго, люблю — ай, Савецкі Саюз — Су Лен, Кітай — Джун го...
За час сваёй камандзіроўкі запомніў пару сот кітайскіх слоў. Малавата. Трэба будзе купіць кітайска-рускі ці руска-кітайскі слоўнік, які можа спатрэбіцца, калі буду працаваць над вершамі, навеянымі гэтым фантастычным падарожжам па Кітаі.
10.XI
3 газеты «Trybuna Ludu» даведаўся аб узнагароджанні мяне ордэнам за ўмацаванне польска-савецкай дружбы. Сакратар ТППР Эдварда Арлоўская запрашае мяне з Любашай на некалькі дзён прыехаць у Варшаву.
21.XI
Працую над цыклам вершаў пра Кітай.
26.ХІ
Едзем з Любашай у Варшаву. Каб не прэмія, не паехаў бы, а сядзеў бы і пісаў бы свае кітайскія вершы.
5.XІI
Дзесяць дзён заняло наша гасцяванне ў польскіх сяброў. Шмат было цікавых сустрэч з Л. Кручкоўскім, Р. Дабравольскім, Е. Путрамантам, з маімі таварышамі па падполлі. На абедзе ў нашага пасла П. А. Абрасімава ён, неспадзявана, запрапанаваў застацца ў яго на пасадзе ўпаўнаважанага ці культурнага аташэ. I хоць Любаша і ўсе мае сябры раілі згадзіцца, я адмовіўся, бо ніколі не быў дыпламатам і шкада расставацца з паэзіяй, ды і становішча палітычнае ў сучаснай Польшчы вельмі трывожнае і нестабільнае. Зусім не такое, як гэта здаецца некаторым нашым палітыкам. Нат самі польскія мае сябры ці ведаюць, што ў іх робіцца. Рэакцыя падымае галаву. Клер ідзе ў наступ, а ў партыі няма адзінства, няма выразнай лініі ў эканоміцы і культуры. Зараз рэакцыя ўсе свае сілы кінула на польскі бастыён сацыялізму. Дай божа, каб мае меркаванні не спраўдзіліся. Кожны вечар рэстаран гасцініцы запоўнены нейкімі хлюстамі і аголенымі да ватэрлініі дзеўкамі. I як тут не ўспомніць з гамбровічаўскай аперэткі словы княгіні Гімалай: «Галізна, прошу панства, з’яўляецца дэмагагічнай і сацыялістычнай, бо што было б, калі б просты люд адкрыў, што і нашы дупы такія самыя».
Бяда, што просты люд яшчэ тут не адкрыў гэтай ісціны.
1958
6.І
Адшумела, адгаманіла вяселле сястры і Язэпa. на якім было шмат гасцей. Прыехалі і бацькі. Дома такі гармідар, што і за тыдзень не навядзеш ніякага ладу.
3.ІІ
Учора наведаў у бальніцы дзядзьку Фадзея, які пасля аперацыі ўсё яшчэ чуецца слаба. Быў Янка Шутовіч. Купіў я ў яго за 500 рублёў два тамы К. Машыньскага «Народная культура славян». Дарагавата, але кнігі, якія ён прывязе на продаж у Мінск, — адзіны яго сродак існавання. Толькі адкуль ён іх бярэ? Ці не знайшоў ён доступ да бібліятэкі кс. Адама Станкевіча? Ну, Бог з ім! Добра што рэдкія кнігі не загінулі.
6.ІІІ
Вярнуўся са Слуцка. дзе прабыў некалькі дзён і выступаў на літаратурных вечарах. Часопіс «Дон» змясціў два мае вершы, перакладзеныя таленавітым паэтам I. Грыгор'евым. Далей працую над кітайскім цыклам сваіх вершаў. У «Ціесе» надрукавалі перакладзены А. Жукаўскасам мой верш, толькі пераклад чамусьці прыпісалі А. Гедрынсу.
15.ІІІ
Заўтра выбары ў Вярхоўыы Савет СССР. Паслаў пісьмо і некалькі падрадкоўнікаў сваіх вершаў Гэ Бдо-цыаню. які збіраецца іх даць у сваім часопісе «Дружба».
19.IV
Ездзіў з Любашай у Маскву, дзе ў пасольстве ПНР уручылі мне «Zloty Krzyź Zaslugi». Думаем з Я. Брылём пад’ехаць у Брэст, Кобрын, Белавежу, Слонім, Ружаны на сустрэчу з літоўскімі пісьменнікамі. У даваенным часопісе «Родныя гоні» № 4, чэрвень 1927 г. ёсць невялічкі верш «Дарога», з допісам «3 рукапісу П. Маслоўскага». 3 гэтым вершам вельмі пераклікаецца «Дарожка» П. Пестрака. Праўда, верш Маслоўскага значна слабейшы.
Усе з захапленнем слухаем па радыё сігналы трэцяга нашага спутніка.
28.V
Ехаў з Пількаўшчыны. Спыніўся ля партызанскага абеліска, каб паглядзець, як разбушавалася Нарач. Шмат дзе хвалі даходзілі да самай дарогі. Вось як гэта хараство замкнуць у вобраз? Не дарма Канфуцый лічыў — гэта я чуў ад кітайскіх сяброў — што адзін вобраз варты тысячы слоў. Я не тэарэтызую, бо ўсякая тэарэтызацыя ў паэзіі — рэч непрыдатная.
2.VI