У гэтай частцы плыні шырокае рэчышча ракі Вайкато праходзіла сярод вялікіх пустынных раўнін. Але па меры набліжэння да вярхоўя берагі ракі звужаліся, сціснутыя ўзгоркамі і горамі, якія абступілі іх з абодвух бакоў. За дзесяць міль ад месца злучэння Вайпы на карце Паганеля была адзначана прытока Кіры-Кірыроа. Сапраўды, хутка пірога праехала, не прыпыняючыся, паўз гэты ручай.
Каі-Куму загадаў пакарміць палонных іх уласнымі прадуктамі, якія ён забраў у часе нападу на падарожнікаў. Сам ён і яго воіны і грабцы харчаваліся ўжыўнай папараццю, ptoris esculenta па навуковай тэрміналогіі, якую спяклі на вуголлях, і капана — бульбай, якой расло ўдосталь на абодвух астравах.
Мяса ў тубыльцаў не было, а сушаная ялавічына еўрапейцаў, відаць, не выклікала ў іх апетыту.
А трэцяй гадзіне папоўдні на правым беразе ракі паказаліся першыя адгор’і горнага ланцуга Покараа-Рэндж, падобнага на разбураную зубчатую сцяну. Месцамі на недаступных пляцоўках відаць былі руіны па — фартоў, збудаваных маарыйскімі інжынерамі. Знізу гэтыя фарты выглядалі арлінымі гнёздамі.
Сонца ўжо асядала за гарызонт, калі пірога прычаліла к берагу, закіданаму кавалкамі пемзы; Вайкато, якая сцякае са схілаў вулкана, нясе гэту пемзу разам з вадой.
На гэтым месцы расло некалькі дрэў, пад якімі выгодна было стаць лагерам. Каі-Куму загадаў высадзіць на бераг палонных і размясціць іх у цэнтры лагера. Мужчынам звязалі рукі, а жанчын пакінулі на волі.
Яшчэ раней, чым Каі-Куму паведаміў пра свой намер памяняць іх на палонных маарыйцаў, Гленарван і Джон Мангльс абмяркоўвалі розныя спосабы ўцёкаў з палону. Бачачы поўную немагчымасць уцёкаў з лодкі, яны рашылі спрабаваць шчасця на зямлі, у часе прывалу, карыстаючыся начною цемрай.
Але пасля гутаркі Гленарвана з маарыйскім правадыром гэтыя ўцёкі былі-б неразумнымі. Трэба было набрацца цярплівасці і чакаць. Абмен на палонных маарыйцаў быў безумоўна лепшым выйсцем, чым спроба сілай вырвацца на волю і ўцякаць па бязлюднай мясцовасці. Безліч прычын магло затрымаць гэты абмен або перашкодзіць яму, але ўсё-ж неабходна было цярпліва чакаць канца перагавораў. Сапраўды, што маглі зрабіць дзесяць няўзброеных еўрапейцаў з трыццаццю добра ўзброенымі дзікунамі? Апрача таго Гленарван быў перакананы, што племя Каі-Куму страціла нейкага важнага правадыра, якога тубыльцам вельмі патрэбна было вырваць з англійскага палону. І ён не памыляўся.
Назаўтра пірога з ранейшай шпаркасцю паплыла па ціхай вадзе Вайкато. А дзесятай гадзіне раніцы яна ненадоўга прыпынілася каля маленькай рэчкі Похайвена, звілістае рэчышча якой праходзіла сярод узгоркаў правага берагу.
Тут да пірогі Каі-Куму далучылася яшчэ адна пірога, у якой сядзелі дзесяць тубыльцаў. Воіны абмяняліся прывітальнымі выгукамі: «Айрэ маі ра», што азначае ў перакладзе «Прыдзі ў добрым здароўі», і абедзве пірогі разам паплылі далей. Уноў прыбыўшыя нядаўна біліся з англічанамі. Гэта відаць было па іх дашчэнту парванай вопратцы, па скрываўленай зброі, па яшчэ свежых, незагоеных ранах на іх целе. Воіны былі сумныя і маўклівыя. З уласцівай усім дзікунам абыякавасцю яны не звярталі ніякай увагі на палонных еўрапейцаў.
К поўдню на захадзе паказаліся вяршыні Маунга-татары. Даліна Вайкато пачала звужацца. Сціснутая вузкімі берагамі рака цякла з шпаркасцю горнага патока. Але пірога прадаўжала плысці супроць вады з ранейшай хуткасцю, толькі грабцы мацней націскалі на вёслы, ды пачалі спяваць аднагучную песню, мелодыя якой была падобна на рытм веславання. Мінуўшы быстрыню, пірогі зноў паплылі па ціхай вадзе Вайкато, якая часта мяняла напрамак, следуючы за раптоўнымі паваротамі свайго рэчышча.
Увечары Каі-Куму загадаў прычаліць к берагу, да якога падступалі горы. Там ужо было чалавек дваццаць тубыльцаў, якія таксама прыплылі на пірогах. Яны распальвалі вогнішча, ставілі лагер. Насустрач Каі-Куму вышаў другі правадыр, відаць такога-ж самага высокага ранга. Ён вітаў сабрата па зброі сяброўскім «хонгуі», гэта значыць пацёрся носам аб нос Каі-Куму. Палонных зноў размясцілі ў сярэдзіне лагера і паставілі каля іх надзейную варту.
Назаўтра пірогі зноў паплылі па Вайкато. Да картэжа[82] на працягу ўсяго дня далучаліся ўсё новыя і новыя пірогі, якія прыплылі па прытоках Вайкато. Зараз тут было ўжо не менш васьмідзесяці воінаў, відаць удзельнікаў прыдушанага англічанамі паўстання. Яны ўцякалі ў горы, каб залячыць раны, адпачыць і набрацца новых сіл для барацьбы.
Часам з якой-небудзь пірогі ўзнімаўся голас спевака, які спяваў нацыянальны гімн маарыйцаў з заклікам да барацьбы з прыгнятальнікамі. Гучны голас спевака расплываўся рэхам у горах. Пасля кожнай страфы ўсе воіны падхоплівалі прыпеў, стукаючы сябе кулакамі ў грудзі. У такія хвіліны грабцы падвойвалі сілы, і пірогі не плылі, а ляцелі за вадой ракі.
