— Наўрад ці магчыма гэта. Ён існуе ўжо шмат вякоў, і гэта служыць дастатковай гарантыяй яго далейшага існавання. Калі ў Сяродземным моры з’явіўся з вады востраў Джулія, ён нядоўга прастаяў на хвалях і знік без следу праз некалькі месяцаў.
— Як вы думаеце, Джон,— запытаў Гленарван,— ці ўправімся мы падыйсці к берагу да надыходу ночы?
— Не, сэр, я не магу рызыкаваць ноччу падыходзіць к невядомаму мне берагу. Я буду плаваць за некалькі міль ад яго пад малой парай, а раніцой, ледзь узыйдзе сонца, мы зможам ступіць на бераг.
А восьмай гадзіне вечара Марыя-Терэзія, хоць і была ўсяго за восем міль пад ветрам ад яхты, здавалася ледзь прыкметным прадаўгаватым ценем. «Дункан» павольна набліжаўся да зямлі.
А дзевятай гадзіне на востраве выбухнуў агонь.
— Вось што сцвярджае меркаванне аб вулкане,— сказаў Паганель, уважліва сочачы за агнём.
— Аднак,— запярэчыў Джон Мангльс,— на такой адлегласці мы павінны былі-б чуць грукат, які абавязкова суправаджае кожны выбух, а вецер не даносіць да нас ніякага шуму.
— Сапраўды,— пацвердзіў Паганель,— гэты вулкан свеціць, але маўчыць. Больш таго, ён загараецца праз пэўныя прамежкі часу, зусім як маяк!
— Ваша праўда,— згадзіўся з ім Джон Мангльс,— і аднак на гэтым беразе не можа быць маяка. А! — крыкнуў ён.— Яшчэ адзін агонь. Цяпер ужо каля самага мора! Ён хістаецца і пераходзіць з месца на месца!
Джон не памыляўся. Сапраўды, агонь з’яўляўся то тут, то там, то патухаючы, то зноў выбухаючы.
— Значыцца, на востраве жывуць? — сказаў Гленарван.
— Відавочна, там жывуць дзікуны,— адказаў Паганель.
— Але ў такім выпадку мы не можам высадзіць на яго Айртона.
— Ні ў якім разе,— пацвердзіў яго словы маёр.— Гэта было-б вельмі дрэнным падарункам для бедных дзікуноў.
— Мы пашукаем другі бязлюдны востраў,— сказаў Гленарван, які не мог не ўсміхнуцца на заўвагу Мак-Набса.— Я абяцаў Айртону спакойнае жыццё, і я хачу стрымаць сваё слова.
— Ва ўсякім разе трэба быць асцярожным,— сказаў Паганель.— Зедандцы таксама, як некалі жыхары Карнуэльскіх астравоў, маюць звычай ашукваць караблі мігатлівымі агнямі. Вельмі магчыма, што тубыльцы Марыі-Терэзіі таксама ведаюць гэты спосаб.
— Падыйдзі на адлегласць чвэрці мілі! — крыкнуў Джон рулявому.— Заўтра, як толькі ўзыйдзе сонца, мы вырашым канчаткова, што нам рабіць.
А адзінаццатай гадзіне Джон Мангльс і пасажыры разышліся па сваіх каютах.
Па палубе хадзіў толькі вахценны. На карме застаўся адзін рулявы.
У гэты момант Мэры Грант і Роберт вышлі на палубу.
Дзеці капітана Гранта, абапёршыся на парэнчы, сумна пазіралі на фасфарасцыруючае мора і мігатлівы струмень за кармой «Дункана». Мэры думала пра будучае Роберта. Роберт думаў пра будучае сваёй сястры. Абодва яны думалі пра свайго бацьку.
Ці жывы яшчэ дарагі бацька? Якое будзе іх жыццё без яго? Што-б было з імі, каб не Гленарван і яго жонка?
Хлопчык, якога гора зрабіла дарослым не па ўзросту, здагадваўся аб тым, якія думкі хвалявалі яго сястру.
Ён узяў руку Мэры.
— Мэры,— сказаў ён,— не трэба паддавацца роспачы. Успомні, чаму вучыў нас бацька. «Самае галоўнае — гэта быць мужным», гаварыў ён. Узброімся-ж мужнасцю, сястрычка! Да гэтага часу ты працавала на мяне, зараз настала мая чарга.
— Дарагі Роберт! — пяшчотна сказала маладая дзяўчына.
— Я хачу сказаць табе адну рэч. Ты не будзеш злаваць на мяне?
— За што-ж, дзіця маё?
— І ты не будзеш стрымліваць мяне?
— Што ты хочаш сказаць? — усхвалявана запытала Мэры.
— Любая сястра, я хачу стаць мараком.
— Ты пакінеш мяне? — крыкнула маладая дзяўчына, сціскаючы руку брата сваёй рукой.
— Так, сястра, я хачу быць мараком, як мой бацька, як капітан Джон! Мэры, любая Мэры! Капітан Джон яшчэ не страціў надзеі! Ты ведаеш, які ён адданы нам! Ён абяцаў мне выхаваць з мяне добрага марака, і мы разам пусцімся на пошукі нашага бацькі. Скажы, што ты згодна, сястра!
Мэры Грант прытуліла Роберта да сваіх грудзей.
Хлопчык адчуў, як слязінка скацілася яму на лоб.
— Мэры, Мэры! — крыкнуў ён.— Я не трачу надзеі! Такі чалавек, як наш бацька, не мог памерці, не выканаўшы сваёй задачы.
У Мэры не было сілы адказаць. Слёзы душылі яе.
— Значыцца, і капітан Джон яшчэ не страціў надзеі? — запытала яна.
— Не,— адказаў Роберт.— Ён ніколі не пакіне нас. Я стану мараком, і мы разам будзем шукаць нашага бацьку.
— Але-ж нам давядзецца разлучыцца.
— Ты не застанешся адна, Мэры. Я ведаю гэта! Мой сябра Джон мне ўсё расказаў. Элен Гленарван не пакіне цябе. Ты жанчына, ты можаш, ты павінна згадзіцца на яе дапамогу. Адмовіцца — значыць паказаць сябе няўдзячнай. Але мужчына, мой бацька гаварыў мне гэта сотні разоў, павінен сам каваць свой лёс.
— Што будзе з нашым мілым домам у Дзёндзі.
— Мы захаваем яго, сястрычка! Усё гэта ўжо абмеркавалі Гленарван і Джон! Ты будзеш жыць у Малькольм-Кэстлі як дачка Гленарвана. Гленарван сказаў гэта Джону, а Джон пераказаў мне. Ты будзеш там як дома, і табе будзе з кім пагаварыць аб нашым бацьку, чакаючы таго моманту, калі мы вернемся дамоў разам з ім. Ах, які гэта будзе шчаслівы дзень!
