Калі падарожнікі заспакоілі смагу, разведчыкі пачаставалі іх цудоўным снеданнем. Мяса нанду аказалася надзвычай смачнай стравай, таксама як і жаркое з броненосца.
— Гэта такая цудоўная страва,— заўважыў Паганель, уплятаючы броненосца,— што неабходна наесціся па горла!
І ён сапраўды наеўся па горла, але без якіх-бы-та ні было шкодных вынікаў, відавочна, дзякуючы ўплыву свежай вады Гуаміні, якая валодае, па думцы географа, уласцівасцямі садзейнічаць страваванню.
А дзесятай гадзіне раніцы Гленарван даў сігнал на ад’езд. Скураныя мяшкі напоўнілі вадой, і атрад рушыў у дарогу. Пасля адпачынку коні сталі вельмі спрытныя і амаль усю дарогу імчаліся наўскач.
Мясцовасць дзякуючы таму, што была блізка вада, стала крыху пладародней. На працягу 2 і 3 лістапада не здарылася нічога вартага ўвагі. Увечары 3 чысла падарожнікі зрабілі прывал у канцы пампасаў на мяжы правінцыі Буэнос-Айрэс. Яны выехалі з бухты Талькагуано 14 кастрычніка. Такім чынам за дваццаць два дні яны прайшлі чатырыста пяцьдзесят міль, ці дзве трэці дарогі.
Назаўтра раніцой яны пераехалі цераз умоўную лінію, якая аддзяляе аргентынскія раўніны ад пампасаў. Тут Талькаў спадзяваўся сустрэць кацыкаў, у палоне якіх, па думцы Гленарвана, знаходзіліся Гары Грант і два яго таварышы.
З чатырнаццаці правінцый, якія ўваходзяць у склад Аргентынскай рэспублікі, правінцыя Буэнос-Айрэс самая вялікая і больш густа заселеная. Яна мяжуе з тэрыторыяй паўднёвых індзейцаў. Глеба гэтай правінцыі незвычайна пладародная; клімат тут здаровы. Уся раўніна, заросшая хлябамі і кустамі, уяўляе сабой ідэальна гладкую паверхню. Яна цягнецца да самага падножжа Сера-Тандыль і С’ера-Тапальквем.
Ад’ехаўшы ад берагоў Гуаміні, падарожнікі з найвялікшым здавальненнем адзначылі, што тэмпература паветра стала зусім нармальнай. Сярэдняя дзённая тэмпература дзякуючы моцным і халаднаватым вятрам трымалася на ўзроўні 17° па Цэльсію. Людзі і жывёла, перанёсшы засуху і спёку, дыхалі цяпер на поўныя грудзі. Атрад ішоў уперад бадзёра і з энтузіязмам. Але, насуперакі запэўненням Талькава, падарожнікам гэтая мясцовасць здавалася зусім незаселенай ці, праўдзівей, абязлюдненай.
Часта на сваім шляху на ўсход яны сустракалі невялікія лагуны то з прэснай, то з саланаватай вадой. На берагах, пад лісцямі густога хмызняку, гулялі лёгкія каралькі, спявалі вясёлыя жаўранкі і тангары, якія падобны па яркасці пер’я на калібры гэтыя чароўныя птушкі вольна пераляталі з галінкі на галінку, не звяртаючы ўвагі на ваяўнічых шпакоў, якія паважна гулялі па беразе. На кустах гайдалася, нібы крэольскі гамак, гняздо анубісаў, а на беразе лагуны чарада пышных фламінго маршыравала цеснымі радамі, махаючы ў паветры сваімі крыллямі вогненнага колеру. Гнёзды фламінго, якія маюць форму абсечанага корпуса вышынёй у адзін фут, групаваліся тысячамі, утвараючы сапраўдныя маленькія гарады.
Фламінго абыякава пазіралі, што да іх падыходзяць падарожнікі, і зусім не палохаліся. Гэта вельмі засмучала вучонага-географа.
— Ці ведаеце, маёр,— сказаў ён,— мне даўно хацелася ўбачыць, як лятаюць фламінго.
— Цяпер буду ведаць,— адказаў маёр.
— І таму што цяпер самы зручны момант здзейсніць гэтае жаданне, я выкарыстаю яго,— прадаўжаў географ.
— Карыстайцеся, Паганель, карыстайцеся!
— Пойдзем са мной, маёр; ідзі і ты, Роберт. Мне патрэбны сведкі.
І Паганель, пусціўшы ўперад сваіх спадарожнікаў, разам з маёрам і Робертам накіраваўся да чарады чырвонакрылых.
Падышоўшы да іх зусім блізка, ён стрэліў у паветра, бо не хацеў дарэмна праліваць кроў фламінго. Уся чарада адразу паляцела, і Паганель меў магчымасць любавацца іх палётам.
— Ну, што,— запытаў ён у маёра, калі чарада знікла з позірку,— вы бачылі, як яны ляцелі?
— Бачыў,— адказаў Мак-Набс.— Трэба было быць сляпым, каб не бачыць гэтага.
— Ці не знаходзіце вы, што ў палёце яны падобныя на стрэлы ў пер’ях?
— Ніколькі.
— Ні кропелькі,— дадаў Роберт.
— Я ані не сумняваўся,— сказаў вучоны са здаволеным выглядам.— Гэта нятрапнае параўнанне фламінго ў палёце са стралой належыць не мне, а майму славутаму земляку Шатабрыяну, самаму ганарыстаму з усіх скромных людзей. Вось бачыш, Роберт, я заўсёды сцвярджаў, што параўнанне — гэта самая небяспечная рытарычная форма! Сцеражыся параўнанняў праз усё сваё жыццё і карыстайся імі толькі ў выпадках апошняй крайнасці!
— Значыцца, вы здаволены рэзультатам свайго вопыта? — запытаў маёр.
— Я ў захапленні.
— І я таксама. А цяпер давайце прышпорым коней, а то мы амаль на цэлую мілю адсталі ад сваіх спадарожнікаў.
Вярнуўшыся ў атрад, Паганель заспеў Гленарвана ў часе доўгай гутаркі з патагонцам. Той, здавалася, не разумеў яго. Талькаў часта прыпыняў свайго каня і азіраўся на бакі, і кожны раз на твары яго можна было бачыць здзіўленне. У часе адсутнасці прысяжнага перакладчыка Паганеля, Гленарван імкнуўся сам распытаць у індзейца. Убачыўшы ўрэшце географа, ён яшчэ здалёк крыкнуў яму:
— Паганель, ідзіце хутчэй сюды! Без вас я ніяк не магу пагаварыць з Талькавым!
Паганель пагаварыў з Талькавым і пасля звярнуўся да Гленарвана.
— Талькаў вельмі здзіўлены адной сапраўды дзіўнай з’явай,— сказаў ён.
— Якой?
