Пазбавіўшыся суседства пражэрлівых яшчараў, Гленарван і яго спадарожнікі перабраліся на абгарэлае галлё. Палаючае дрэва між тым плыло па плыні, асвятляючы цемру нібы гіганцкі факел.
Ужо больш двух гадзін омбу плыло па вялікаму возеру, але ўсё яшчэ не было відаць цвёрдай зямлі. Паволі агонь патух. Такім чынам галоўная небяспека, якая пагражала падарожнікам, мінула. Маёр сказаў, што цяпер, бадай, нядзіўна будзе, калі ім удасца выратавацца.
Плынь несла омбу з паўднёвага захаду на паўночны ўсход. Вакол панавала густая цемра, якая час ад часу толькі на момант прасвечвалася спозненай маланкай. Навальніца прайшла. Лівень змяніўся дробным дажджом, разарваныя праясненыя хмары павольна паўзлі па небу.
Імклівы паток нёс омбу вельмі шпарка. Дрэва плыло па вадзе так хутка, нібы яму надавала рух магутная машына. Падарожнікі баяліся, што паток будзе цягнуць іх за сабой яшчэ некалькі дзён. Але к тром гадзінам маёр заўважыў, што карэнне омбу як быццам пачало чапляцца за дно, Том Аусцін адламаў доўгую галіну і пачаў дакладна вымяраць ёю глыбіну вады. Хутка ён сказаў таварышам, што дно падымаецца. І сапраўды праз дваццаць хвілін яны адчулі штуршок, і дрэва спынілася.
— Зямля! Зямля! — крыкнуў Паганель.
Канцы абгарэлага галля зачапіліся за пакатае дно. Ніколі, мабыць, мораплаўцы не былі так рады, асядаючы на мель, як нашы падарожнікі. Мель тут азначала, што блізка сухазем’е. Вільсон і Роберт першыя скочылі ў ваду і выбеглі на бераг. Іх вітаў знаёмы свіст. Пачуўся конскі тупат, і высокая фігура індзейца паказалася з цемры.
— Талькаў! — усклікнуў Роберт.
— Талькаў! — адказалі ў адзін голас усе астатнія падарожнікі.
— Amigos[48]— адказаў індзеец.
Ён чакаў падарожнікаў на беразе на тым месцы, куды яго самога выкінула плынь. Падняўшы Роберта з зямлі, ён моцна прыціснуў яго да сваіх грудзей. Паганель павіс у яго на шыі. Астатнія падарожнікі, якія тым часам паспелі выбрацца на бераг, напярэймы паціскалі яму рукі ад шчасця, што зноў сустрэліся са сваім верным правадніком.
Аддаўшы даніну радасці спаткання, падарожнікі пайшлі ўслед за патагонцам у хлеў пакінутай эстанцыі. Там палаў вялікі агонь, на якім смажыліся апетытныя кавалкі дзічыны. Падарожнікі абсушыліся і прагна накінуліся на смачнае мяса. Толькі пасля таго, як яго з’елі да апошняй крошкі, яны зноў займелі здольнасць думаць. Нядаўна перажытыя небяспекі — агонь, вада, кайманы — здаліся ім страшным сном.
Талькаў коратка расказаў Паганелю гісторыю свайго выратавання. Талькава выратавала Таука. Паганель у сваю чаргу паспрабаваў растлумачыць патагонцу новае талкаванне дакументаў і якія надзеі яно абудзіла ў іх. Ці зразумеў індзеец хітрамудрыя доказы вучонага? Бадай што не. Але ён бачыў, што яго сябры зноў сталі шчаслівымі, і гэтага было дастаткова для яго.
Толькі вельмі мужныя людзі згадзіліся-б лічыць за адпачынак гадзіны, праведзеныя на омбу. Тым не менш, нашы падарожнікі не марудзілі з тым, каб ісці далей. А восьмай гадзіне раніцы ўсе былі гатовы к паходу. Эстанцыі і саладэро былі далёка на поўнач, і нідзе нельга было купіць ці наняць коней. Значыцца, трэба было ісці пяшком. Аднак, засталося прайсці не больш сарака міль, і стомлены пешаход заўсёды мог адпачыць гадзіну-другую ў сядле Таукі. За трыццаць шэсць гадзін можна было дайсці да берагоў Атлантычнага акіяна.
Пакінуўшы залітую вадой лагчыну, падарожнікі на чале з Талькавым бадзёра пакрочылі па раўніне. Неабсяжная прастора зарасла густой травой. Зрэдку трапляліся групы дрэў, пасаджаныя еўрапейцамі. Але іх было вельмі мала, а дзікія дрэвы раслі толькі на мяжы прэрый, каля мыса Карыентэс.
Так закончыўся гэты дзень, за які атрад прайшоў пятнаццаць міль. Назаўтра, адразу пасля поўдня, падарожнікі адчулі, што блізка акіян. Вірацон — дзіўны марскі вецер, які дзьме ў другія паловы дня і ночы,— хіліў долу высокую траву. На пустой глебе пачалі з’яўляцца рэдкія акацыі, кусты кура-мабеля. Некалькі лагун з саланаватай вадой блішчэлі ад сонца, нібы кавалкі пабітага люстэрка. Яны абыходзілі іх, падаўжаючы свой шлях.
Падарожнікі паскорылі хаду, каб к вечару дайсці да возера Саладо, на самым беразе акіяна. К васьмі гадзінам вечара, калі паказаліся першыя пясчаныя дзюны, усе вельмі стаміліся. Хутка падарожнікі пачулі рокат хваль.
— Акіян! — крыкнуў Паганель.
— Так, акіян,— адказаў Талькаў.
І знясіленыя людзі, якія толькі што ледзь перастаўлялі ногі, з незвычайнай лёгкасцю ўзлезлі на дзюны вышынёй у дваццаць сажняў. Ноч ужо настала. Дарэмна накіраваныя на мора позіркі, спрабавалі пранізаць цемру. «Дункана» не было відаць.
— І тым не менш ён тут! — сказаў Гленарван.— Ён чакае нас!
— Заўтра мы ўбачым яго,— адказаў Мак-Набс.
Том Аусцін паспрабаваў паклікаць нябачную яхту, але не атрымаў адказу.
