Капітан Перон загадаў высадзіць сябе на востраў з чатырма матросамі: двума французамі і двума англічанамі. Ён збіраўся прысвяціць пятнаццаць месяцаў паляванню на марскіх львоў. Але калі мінулі пятнаццаць месяцаў, запасы правіянту падышлі к канцу, а карабль не вярнуўся, «міжнародныя адносіны» на востраве значна ўскладніліся. Абодва англічаніны паўсталі супроць капітана Перона, і ён немінуча загінуў-бы, каб матросы-землякі не дапамаглі яму. З таго часу абодва варожыя бакі былі асуджаны на нікчэмнае існаванне: сочачы адзін за адным дзень і ноч, не разлучаючыся, нават сплючы са зброяй, то пераможаныя, то пераможцы па чарзе, яны перажылі вялікае гора і пакуты. Нельга сумнявацца, што раней ці пазней адзін лагер знішчыў-бы другі, каб выпадкова праходзячы міма англійскі карабль не забраў гэтых няшчасных і не завёз на бацькаўшчыну.
Такая гісторыя гэтага вострава. Двойчы ён прымаў да сябе забытых і пакінутых людзей. Але ні адно судно не мела аварыі каля яго берагоў. Калі-б недалёка здарылася крушэнне, хвалі выкінулі-б на бераг якія-небудзь абломкі яго, шлюпкі з людзьмі дасягнулі-б промыслаў Віо. Між тым стары за ўсе доўгія гады свайго прабывання на востраве ні аднаго разу не меў выпадку дапамагчы людзям пасля крушэння. Ён нічога не чуў ні пра «Брытанію», ні пра капітана Гранта.
Гленарвана не здзівіла і не засмуціла гэта паведамленне. Прыпыняючыся на гэтых акіянскіх астравах, пасажыры «Дункана» шукалі на іх не столькі капітана Гранта, колькі ўпэўненасці, што яго там няма.
Адплыццё яхты было прызначана на заўтра.
Да вечара падарожнікі заставаліся на востраве, які з надворнага выгляду быў вельмі прыемны. Але фауна і флора яго не могуць надоўга затрымаць увагу даследчыка прыроды. З жывёлы, птушак і рыб тут былі толькі дзікія кабаны, альбатросы, пінгвіны і цюлені. Гарачыя і жалезістыя крыніцы выбіваліся ў розных месцах вострава з-пад пачарнелай лавы, і пара іх, не разрываючыся, насілася ў паветры над вулканічнай глебай. Вада ў некаторых з іх была вельмі высокай тэмпературы. Тэрмометр, апушчаны Джонам Мангльсам, паказаў 80° Цэльсія. Злоўленую ў моры і апушчаную ў кіпяток крыніцы рыбу можна было есці вараную праз некалькі хвілін. Гэта пераканала Паганеля, што ў крыніцы не варта купацца.
Пасля добрай прагулкі, увечары, Гленарван і яго спадарожнікі развіталіся з старым Віо. Усе пажадалі адзінокім астравіцянам усялякага шчасця. З свайго боку стары пажадаў поўнага поспеху экспедыцыі. Потым на шлюпцы пасажыры пераехалі назад на борт «Дункана».
У тры гадзіны раніцы 7 снежня «Дункан» ужо набраў пары. Матросы пачалі круціць лябёдку, якар разлучыўся з пясчаным дном маленькага парта і лёг зноў у сваё гняздо на барту. Лопасці вінта пачалі пеніць ваду, і яхта рушыла ў дарогу. Калі пасажыры ў восем гадзін раніцы вышлі на палубу, Амстэрдамскія астравы ўжо ледзь відны былі на гарызонце. Гэта быў апошні шматок зямлі да самай Аўстраліі на шляху яхты ўздоўж трыццаць сёмай паралелі. Цяпер трэба было праплысці тры тысячы міль без адзінага прыпынку. Калі вецер будзе спадарожны і мора спакойным, «Дункан» праз дванаццаць дзён дасягне сваёй мэты.
Мэры і Роберт Грант не маглі без хвалявання пазіраць на ваду, якую «Брытанія» рассякала за некалькі дзён да крушэння. Можа капітан Грант змагаўся тут са страшнымі бурамі Індыйскага мора, якія з непераможнай сілай гналі яго карабль к бязлюдным небяспечным берагам. Джон Мангльс паказаў Мэры Грант на карце пануючыя ў гэтай мясцовасці плыні і паведаміў, што яны заўсёды захоўваюць свой напрамак. Адна з іх, якая перасякае Індыйскі акіян, ідзе к берагам Аўстраліі. Яна адчуваецца не толькі ў Ціхім, але нават і ў Атлантычным акіяне. Калі «Брытанія», страціўшы ў час буры мачты і руль, трапіла ў яе паласу, яна немінуча павінна была занесці няшчасны карабль к берагам Аўстраліі і там кінуць яго на рыфы.
Аднак тут узнікла адно сумненне: апошняя вестка пра капітана Гранта атрымана з Кальяо і была датавана 30 мая 1862 года. Якім-жа чынам толькі праз восем дзён пасля адплыцця ад берагоў Перу «Брытанія» апынулася ў Індыйскім моры? Паганель, да якога звярнуліся з гэтым пытаннем, адказаў на яго настолькі ясна, што задаволіў самых недаверлівых.
Справа была ўвечары 12 снежня, на шосты дзень плавання. Гленарван, Элен, Роберт, Мэры, капітан Джон, Паганель і маёр гутарылі, седзячы на палубе. Звычайна, гутарылі пра «Брытанію» — адзіную ўладарку дум на барту яхты.
Сумненне раптоўна зарадзілася ў Гленарвана і адразу-ж устрывожыла розум і сэрцы ўсіх астатніх удзельнікаў экспедыцыі.
Паганель, да якога Гленэрван звярнуўся з пытаннем, быстра падняў галаву. Потым, не адказваючы, пайшоў у сваю каюту за дакументам. Вярнуўшыся назад, ён паціснуў плячыма, як чалавек, нездаволены тым, што дазволіў сабе ўсхвалявацца з-за такога глупства.
— Усё-такі, дарагі сябра,— сказаў яму Гленарван, добра зразумеўшы яго міміку,— будзьце ласкавы адкажыце нам больш ясна.
