возразил арестант, — согласись, что перерезать kontraŭ la suno. — Ja konsentu, ke sendube, волосок уж наверно может лишь тот, кто
distranĉi ĝin povas nur la pendiginto, ĉu?
подвесил?
— Так, так, — улыбнувшись, сказал Пилат, —
— Nu bone, — ridetis Pilato, — mi ne plu dubas,
теперь я не сомневаюсь в том, что праздные
ke la nenifaremaj Jerŝalaimaj gapuloj senforlase
зеваки в Ершалаиме ходили за тобою по пятам. cin sekvis. Mi ne scias, kiu pendigis cian langon, Не знаю, кто подвесил твой язык, но подвешен sed ĝi estas bone pendigita. Interalie, ĉu tio estas он хорошо. Кстати, скажи: верно ли, что ты
vera, ke ci envenis Jerŝalaimon tra la Pordego de
явился в Ершалаим через сузские ворота
Suzo, rajdante azenon kaj akompanate de popolaĉo
верхом на осле, сопровождаемый толпою
kiu salutis cin per krioj kvazaŭ profeton?
черни, кричавшей тебе приветствия как бы
некоему пророку? — Тут прокуратор указал на
свиток пергамента.
Арестант недоуменно поглядел на прокуратора. La arestito mire rigardis la prokuratoron.
— У меня и осла-то никакого нет, игемон, —
— Verdire, mi havas nenian azenon, — li
сказал он. — Пришел я в Ершалаим точно
respondis. — Mi envenis la urbon tra la Pordego
через сузские ворота, но пешком, в
de Suzo, tio estas ĝusta, sed mi venis piede. Min
сопровождении одного Левия Матвея, и никто
akompanis nur Levio Mateo kaj neniu kriis al mi
мне ничего не кричал, так как никто меня тогда ion ajn, ĉar tiam neniu en Jerŝalaim min konis.
в Ершалаиме не знал.
— Не знаешь ли ты таких, — продолжал
— Ĉu ci konas tiujn homojn, — daŭrigis Pilato
Пилат, не сводя глаз с арестанта, — некоего
fiksrigardante la arestiton, — iu Dismas, poste
Дисмаса, другого — Гестаса и третьего — Вар-
Gestas kaj Bar-rabba?
раввана?
— Этих добрых людей я не знаю, — ответил
— Ĉi tiujn bonajn homojn mi ne konas.
арестант.
— Правда?
— Ĉu vere?
— Правда.
— Vere.
— А теперь скажи мне, что это ты все время
— Nun diru al mi, kial ci ĉiumomente diras «bona
употребляешь слова «добрые люди»? Ты всех,
homo»? Ĉu ĉiun ci nomas tia?
что ли, так называешь?
— Всех, — ответил арестант, — злых людей
— Ĉiun, — respondis la arestito, — en la mondo
нет на свете.
ne estas malicaj homoj.
— Впервые слышу об этом, — сказал Пилат,
— La unuan fojon mi tion aŭdas, — diris Pilato
усмехнувшись, — но, может быть, я мало знаю kun negaja rideto, — sed eblas, ke mi ne sufiĉe жизнь! Можете дальнейшее не записывать, —
konas la vivon. Ne necesas skribi plu, — li sin
обратился он к секретарю, хотя тот и так
ekturnis al la sekretario, cetere ĉesinta skribi jam
ничего не записывал, и продолжал говорить
antaŭe, kaj reparolis al la arestito: — Ĉu en iu
арестанту: — в какой-нибудь из греческих книг greka libro ci legis pri tio?
ты прочел об этом?
— Нет, я своим умом дошел до этого.
— Ne, mi mem komprenis tion.
— И ты проповедуешь это?
— Kaj ci predikas tion, ĉu?
— Да.
— Jes.
— А вот, например, кентурион Марк, его
— Nun kion ci dirus, ekzemple, pri centuriestro
прозвали Крысобоем, — он — добрый?
Marko, alnome Ratobuĉulo, ĉu ankaŭ li estas
bona?
— Да, — ответил арестант, — он, правда,
— Jes, — respondis la arestito, — kvankam li estas
несчастливый человек. С тех пор как добрые
malfeliĉa homo. De kiam bonaj homoj lin kripligis,
люди изуродовали его, он стал жесток и черств. li iĝis kruela kaj senkompata. Estas interese, kiu Интересно бы знать, кто его искалечил.
faris tion?
— Охотно могу сообщить это, — отозвался
— Mi volonte informos cin pri tio, — diris Pilato,
Пилат, — ибо я был свидетелем этого. Добрые
— mi ja ĉeestis tie. Bonaj homoj sin ĵetadis sur lin
люди бросались на него, как собаки на медведя. kvazaŭ la hundoj sur urson. La ĝermanoj kroĉiĝis Германцы вцепились ему в шею, в руки, в ноги. je liaj kruroj, brakoj, kolo. Lia manipuluso estis Пехотный манипул попал в мешок, и если бы
encirkligita, kaj se la turmo, kiun mi komandis, ne
не врубилась с фланга кавалерийская турма, а
estus enhakinta sin de la flanko, ci, filozofo, ne
командовал ею я, — тебе, философ, не
havus la okazon interparoli kun Ratobuĉulo. Tio
пришлось бы разговаривать с Крысобоем. Это
estis dum la batalo ĉe Idistavizo, en la Junulina
было в бою при Идиставизо, в долине Дев.
Valo.
— Если бы с ним поговорить, — вдруг
— Se mi povus interparoli kun li, — neatendite
мечтательно сказал арестант, — я уверен, что
diris la arestito reve, — mi estas certa, ke li draste
он резко изменился бы.
ŝanĝiĝus.
— Я полагаю, — отозвался Пилат, — что мало
— Nu, — reagis Pilato, — se ci havus la kapricon
радости ты доставил бы легату легиона, если
interparoli kun oficiroj aŭ soldatoj de la legio, tio
бы вздумал разговаривать с кем-нибудь из его
probable ne rezultigus grandan ĝojon por la
офицеров или солдат. Впрочем, этого и не
legiestro. Tamen — feliĉe por ni ĉiuj — tio ne
случится, к общему счастью, и первый, кто об
okazos, kaj mi estas la unua kiu zorgos pri la afero.
этом позаботится, буду я.
В это время в колоннаду стремительно влетела Ĉi tiam hirundo impetis en la portikon, flugis unu ласточка, сделала под золотым потолком круг,
rondon tuj sub la ora plafono, malplialtiĝis, per la