— Mi ĵus venis en Moskvon, — perplekse
Москву, — растерянно ответил профессор, и
respondis la profesoro, kaj nur ĉi tiam la amikoj
тут только приятели догадались заглянуть ему
rigardis lin pli atente en la okulojn kaj vidis, ke la
как следует в глаза и убедились в том, что
maldekstra, la verda, estas tute freneza, dum la
левый, зеленый, у него совершенно безумен, а
dekstra estas senesprima, nigra, malviva.
правый — пуст, черен и мертв.
«Вот тебе все и объяснилось! — Подумал
«Nun ĉio klaras!» pensis Berlioz ekscitite, «tute
Берлиоз в смятении, — приехал сумасшедший
simple, venis freneza germano, aŭ eble li ĵus
немец или только что спятил на Патриарших.
freneziĝis ĉe la Patriarĥa. Bela historio!»
Вот так история!»
Да, действительно, объяснилось все: и
Jes, tio klarigis ĉion: la strangegan matenmanĝon
страннейший завтрак у покойного философа
ĉe la forpasinta filozofo Kantio, la idiotajn parolojn
Канта, и дурацкие речи про подсолнечное
pri la oleo kaj Anjo, la antaŭdirojn pri la
масло и Аннушку, и предсказания о том, что
fortranĉota kapo kaj la reston — la profesoro estis
голова будет отрублена, и все прочее —
mense malsana.
профессор был сумасшедший.
Берлиоз тотчас сообразил, что следует делать.
Berlioz tuj komprenis, kio estas farenda. Sin
Откинувшись на спинку скамьи, он за спиною
retroĵetinte sur la benk’apogilon li palpebrumis al
профессора замигал Бездомному, — не
Senhejmulo malantaŭ la dorso de la profesoro
противоречь, мол, ему, — но растерявшийся
kvazaŭ dirante: «Ne spitu lin!» — sed la
поэт этих сигналов не понял.
konsternita poeto ne komprenis liajn signojn.
— Да, да, да, — возбужденно говорил Берлиоз, — Jes, jes, certe, jes, — ekscitite parolis Berlioz,
— впрочем, все это возможно! Даже очень
— finfine ĉio ĉi estas ebla! Nu tute ebla, kaj
возможно, и Понтий Пилат, и балкон, и тому
Poncio Pilato, kaj la balkono, kaj la resto ... Ĉu vi
подобное... А вы одни приехали или с
venis sola aŭ kun via edzino?
супругой?
— Один, один, я всегда один, — горько
— Sola, sola, mi ĉiam estas sola, — amare
ответил профессор.
respondis la profesoro.
— А где же ваши вещи, профессор? —
— Do, kie estas viaj pakaĵoj, profesoro, —
Вкрадчиво спрашивал Берлиоз, — в
mielvoĉe demandis Berlioz, — ĉu en Métropole?
«Метрополе»? Вы где остановились?
Kie vi enhoteliĝis?
— Я? Нигде, — ответил полоумный немец,
— Ĉu mi? Nenie, — respondis la freneza germano,
тоскливо и дико блуждая зеленым глазом по
pelante sur la lageto la angoran kaj sovaĝan
Патриаршим прудам.
rigardon de sia verda okulo.
— Как? А... Где же вы будете жить?
— Kiel do? Sed kie vi loĝos?
— В вашей квартире, — вдруг развязно
— En via loĝejo, — kun subita impertinenteco
ответил сумасшедший и подмигнул.
respondis la frenezulo kaj palpebrumis.
— Я... Я очень рад, — забормотал Берлиоз, —
— Mi ... mi tre ĝojas, — ekbalbutis Berlioz, — sed
но, право, у меня вам будет неудобно... А в
vidu, en mia loĝejo estos al vi malkomforte ...
«Метрополе» чудесные номера, это
Dum en Métropole estas ravaj numeroj, ĝi estas
первоклассная гостиница...
bonega hotelo.
— А дьявола тоже нет? — Вдруг весело
— Kaj la diablo, ĉu ankaŭ la diablo ne estas? —
осведомился больной у Ивана Николаевича.
subite la profesoro gaje demandis Senhejmulon.
— И дьявола...
— Ankaŭ ...
— Не противоречь! — Одними губами шепнул — Ne kontraŭdiru! — senvoĉe, nur per la lipoj
Берлиоз, обрушиваясь за спину профессора и
flustris Berlioz, sin ĵetinte malantaŭ la dorson de la
гримасничая.
profesoro kaj terure grimacante.
— Нету никакого дьявола! — Растерявшись от
— Ne estas ja ia ajn diablo! — maltrafe ekkriis
всей этой муры, вскричал Иван Николаевич не
Ivano Nikolaiĉ, tute malspritigite de ĉiuj ĉi
то, что нужно, — вот наказание! Перестаньте
sensencaĵoj. — Tie sufiĉus nenia pacienco! Vi ĉesu
вы психовать.
frenezumi!
Тут безумный расхохотался так, что из липы
Ĉi tiam la malsanulo ekridegis tiel, ke el la tilio
над головами сидящих выпорхнул воробей.
super la sidantoj elflugis pasero.
— Ну, уж это положительно интересно, —
— Nu, jen kio ĉe vi estas vere amuza, — eligis la
трясясь от хохота проговорил профессор, —
profesoro skuate de la ridego, — oni demandu vin
что же это у вас, чего ни хватишься, ничего
pri io ajn, ĝi nepre mankas! — Abrupte li ĉesis ridi
нет! — Он перестал хохотать внезапно и, что
kaj — la fenomeno kutima ĉe mensa malsano —
вполне понятно при душевной болезни, после
de la ridego li pasis al la alia ekstremo, incitiĝinte
хохота впал в другую крайность —
li malmilde krietis: — Ĉu tamen ne estas?
раздражился и крикнул сурово: — так, стало
быть, так-таки и нету?
— Успокойтесь, успокойтесь, успокойтесь,
— Trankviliĝu, profesoro, trankviliĝu, —
профессор, — бормотал Берлиоз, опасаясь
murmuradis Berlioz klopodante ne spiti la
волновать больного, — вы посидите минуточку malsanulon. — Bonvolu resti ĉi tie kun kamarado здесь с товарищем Бездомным, а я только
Senhejmulo, mi nur telefonos tre rapide de la
сбегаю на угол, звякну по телефону, а потом
strat’angulo kaj poste ni vin kondukos kien ajn vi
мы вас проводим, куда вы хотите. Ведь вы не
volos. Ja vi ne konas la urbon ...
знаете города...
План Берлиоза следует признать правильным: