Для прыліку аднекваючыся, устаў, абвёў усіх позіркам і, жэстыкулюючы, з пачуццём пачаў чытаць свае лепшыя вершы, краем вока назіраючы, якое ўражанне яны робяць на Таліну. Ён чытаў прачула, натхнёна, чытаў толькі для яе, яго цікавіла толькі яна, Эдзя з Томаю былі не ў разлік — яны сваім захапленнем павінны былі падымаць яго ў яе вачах.
Як і трэ было чакаць, кожны верш прымаўся пад апладысменты, і ў зеленаватых Талініных вачах заўважаў нешта большае, чым захапленне…
Выпілі за паэзію і, канечне, за яго геніяльныя творы і тут жа забыліся і пра вершы, і пра Эдзеву «Фартуну» — пачалася шумная, бязладная, хмельная гамонка, калі не асабліва зважаецца, хто і пра што гаворыць. Таліна сядзела поруч, маўчала, і калі ён казаў што ці проста лашчыў яе позіркам, апускала сарамліва вочы, лёгкая сцішная ўсмешка, што блукала на яе прыпухлых вуснах, перапынялася нейкім вельмі сімпатычным нервовым цікам. Нахіліўся, шапнуў на вуха, што цалкам згодны з ёю — Эдзеву «Фартуну» ні адзін дурань не павесіць у сябе дома, і ўвогуле, гэта нейкі маразм, а не мастацтва, будзь ён мастаком — напісаў бы Фартуну толькі ў яе вобразе…
Таліна какетна і ўдзячна ўсміхнулася, паласнула таемна-загадкавым позіркам, які выразней любых слоў гаварыў, што ён ёй неабыякавы, больш чым неабыякавы, і млосна зайшлося сэрца, здалося, закіпае кроў…
Эдзю з Томаю спатрэбілася ў другім пакоі пашукаць яшчэ пітва. Застаўшыся адны, нейкі час сядзелі, як наэлектрызаваныя. Потым нахіліўся, стаў шаптаць нейкае глупства, і губы міжволі казытнулі мочку яе вуха. Таліна даверліва, падатліва прыхінулася, машынальна лёгенька абняў за плечы, прыпаў вуснамі да вуха і адчуў, як між імі прайшоў нейкі ток, выклікаў у ім вострае хваляванне, у яе — цяжкі, працяжны ўздых, як стогн. Таліна спалохалася, рэзка адхінулася, адштурхнуўшы і яго, па-змоўніцку, гарэзна пагразіла пальчыкам: ну-ну!..
Прыйшлі Эдзя і Тома. Эдзя зусім асалавеў. Ён хістаўся, трымаючы «фаўст» — масіўную семсотпяцідзесяціграмовую бутэльку, п’яна гундосіў:
— Братцы, а роднай беленькай — ні грама. Во толькі імпартнае — «Чары Ніла»… Дзярбулызнем, га?!
— Ты не пі болей…— ласкава і капрызна шапнула Таліна, пагладзіла, потым шматзначна сціснула руку.— Добра-а?..
Ён не надта ўяўляў, што будзе далей. Ва ўсякім разе, Таліна вось-вось павінна сказаць, што позна ўжо, ёй пара дадому, ён, натуральна, возьмецца праводзіць яе… Аднак чамусьці яна не спяшалася.
«Чарніла» не ішло нават п’янаму Эдзю. Быў час разыходзіцца, але пустая, ладна збрыднелая гаворка доўжылася і доўжылася, і здавалася, канца-краю ёй не будзе. Не вытрываў, шапнуў Таліне: мо пара ісці? Яна ласкава і даверліва пагладзіла руку: не спяшайся, паседзімо троху…
Толькі за поўнач, калі Эдзя зусім асалавеў, Тома ўзялася цягнуць яго дадому, дзелавіта папярэдзіўшы, каб не забылі стукнуць на замок дзверы, калі будуць адыходзіць, падміргнула з разуменнем…
Тое, што яны засталіся адны, і — асабліва тое, што Таліна гэтак спакойна зрэагавала на празрысты Томін намёк, больш таго — успрыняла гэты непрыстойны намек як нешта само сабой зразумелае, даўно вырашанае, аглушыла, здалося такім неверагодным, такім непраўдападобным, што засумняваўся: а ці не падалося?
Таліна ўстала, тузанула за руку, каб і ён падымаўся, і не паспеў што-небудзь сцяміць, як шыю абвілі пругкія рукі. Зусім блізка ўбачыў прсветлены прадчуваннем шчясця прыадкрыты твар, заплюшчаныя вочы, трохі прыадкрытыя дрыготкія вусны, што чакалі, клікалі, абяцалі ўсё…
…Раніцой, прыйшоўшы ў сябе ад сну, адчуваў горыч, расчараванне, жаданне як мага хутчэй уцякаць адсюль. Дзівіўся, не мог узяць уцям, адкуль гэтае гнятлівае расчараванне. Мо прычына ў тым, што гэтак раптам зблекла, рассыпалася, знікла, як ілюзія, як міраж, учарашняя таемна-загадкавая і гордая ўсмешка рафаалеўскай мадонны, «Невядомай» Крамскога? 3 міражамі, ілюзіямі заўсёды развітвацца няпроста, балюча…
Перад ім зараз была рэальная нерэальнасць, такая ж нерэальная і ў той жа час рэальная, як гэтая агідная пачвара, што, ашчэрыўшыся, са змрочнай іроніяй глядзела маленькімі злымі вочкамі з Эдзевага мальберта…
Што Таліна ўжо была замужам, даведаўся толькі пры рэгістрацыі шлюбу, і гэтая нечаканая, абразлівая навіна не проста ашаламіла, а ўдарыла, як абухом па галаве. Першае, што цюкнула, калі ачомаўся: схапіць пашпарт, пакуль чысты, ірваць з усіх ног, без аглядкі, мчаць хоць на краЙ свету, хоць у вір, на кол, абы… Але не паспеў і падумаць, як рэгістратарка ўляпіла чорны тлусты штамп у пашпарт. Міжволі вырваўся цяжкі ўздых, бездапаможна апалі рукі… Хоць, здаецца, у той момант усё яшчэ не зусім разумеў, нават не верыў у рэальнасць таго, што адбылося, толькі недзе, нейкім дзесятым пачуццём хіба адчуваў, што ратавацца позна, адступаць няма куды — ён у пастцы…
Акружылі, сталі віншаваць, зычыць шчасця, нехта ўсунуў у рукі бакал, бухнула шампанскае, але ўсё гэта было як у тумане, як у сне — крыўда, бязмежная, горкая крыўда, і, здаецца, слёзы засцілі свет…