– Дай’агія й’абяты. Сёння мы пачынаем й’азгляд твой’часці Вінсэнта Суміцкага, – казаў кот, гледзячы паверх акуляраў. – З біягй’афіяй вы азнаёміцеся самастойна, пачытаеце і заканспектуеце падй’учнік. Вася, не кй’уціся! Я пй’агледжу і выстаўлю адзнакі. Запішыця, калі ласка, у дзённікі. Калі табе нецікава, не пей’ашкаджай дй’угім! Пазнаёмімся сёння з й’аманам гэтага аўтай’а. Што можна сказаць? Твой» досыць пй’ыстойны. Усё выпісана досыць натуй’альна, без падй’обкі. Пей’астаньце смяяцца! Чый’вонай ніткай пй’аз увесь й’аман пй’аходзіць вобй’аз твой’цы, – з кнігі кот пацягнуў чырвоную нітку ды пачаў змотваць яе ў клубок. – Твой» уй’ажвае сваім пй’анікнёным лій’ызмам. Кожная стай’онка дыхае любоўю аўтай’а да сваіх гей’ояў, – кот спрытна выцягнуў з куклы пруткі і пачаў вязаць з клубка чырвоную шкарпэтку. – Й’аман насычаны пай’аўнаннямі, метафай’амі… Запішыця, калі ласка, на дом: міні-сачыненне «Чым мне спадабаўся галоўны гей’ой», – кот надзвычай жвава працаваў пруткамі і, перакусіўшы нітку, паклаў перад здзіўленым Вінусем гатовую шкарпэтку. – Нават у лепшыя для літаратуры часы нашыя пісьменнікі не пісалі «ў стол», дзеля сябе. Яны заўсёды імкнуліся да публічнасці. А не напішаш, што трэба, не заўважаць. Калі запрыкмецяць у «здрадзе» – канец. Таму, як казаў усё той жа паважаны філосаф, у пісьменнікаў у сталах няма нічога, апроч брудных шкарпэтак. Калі хочаш, канешне, можаш пісаць занатоўкі з правай шкарпэткі, – кот перавярнуў шкарпэтку ды вытрас з яе горку маленькіх скручаных спісаных паперак – як студэнты шпаргалкі робяць. – Бяры, карыстайся. – Кот з люлькай уладкаваўся ў фатэлю. – У цябе два варыянты: ці зрабіцца шкарпэткавых справаў майстрам у надзеі на прызнанне шматудзячных і больш разумных нашчадкаў, ці гатаваць стравы для масавага спажыўца. А ён цяпер вельмі ласы да востранькага – з соллю ды перчыкам – cum grano salis. Твае прэсныя замалёўкі выплюне, не раскаштаваўшы. Tertium non datur, як кажуць. Дарэчы, у мяне ёсць сякія-такія накіды. Зацікавішся – пакліч мяне. Нешта мне падказвае, што мы маглі б супрацоўнічаць. Людзям відовішчы заўсёды патрэбныя. А ты б мог грошыкаў падзарабіць. Глядзіш, і паненачка б да цябе болей хінулася.
– Я забараняю пра яе так казаць! – закрычаў знерваваны і дарэшты абураны Вінусь. – Чаму сам не друкуеш, калі такі разумны?
– О-о-о! Каму патрэбен нікому не вядомы кот Апостраф? Як ты ўяўляеш маё з’яўленне ў рэдакцыі? Хвост падвязаць ці што? З’ява толькі тады ёю робіцца, калі атрымоўвае найменне. Ты ўжо маеш нейкае імя ды шырокую вядомасць у вузкім коле літаратараў. Уся справа адно ў факце паўтаральнасці культурнай з’явы – тыражаванні свайго імя, пажадана ва ўсіх інфармацыйных крыніцах. Рэкляма, мой даражэнькі. Інакш так і не выйдзеш за заганнае кола. Падумай, покуль час яшчэ церпіць.
Вінусь вельмі чакаў гэтай вечарыны. Прыбраў кватэру. Упершыню з такой нагоды купіў каўбасы, памідораў, садавіны, віна ды шакаладу, каб было чым частавацца дзяўчатам. Для Бажэны наламаў вялізны букет духмянага буйнога бэзу. Ён ледзь змясціўся ў самай вялікай вазе. Было прадчуванне незвычайнага.
Набраў ён хуценька на камп’ютары і пабег здымаць з пліты каву.
пабачыў Вінусь на экране. Таўшчэразная ружовая свіння, з заплылымі тлушчам вочкамі, запэцканымі ў гной капыцікамі і падпуззем, агромністым чырвоным лычам падрывала літары на старонцы. Сёе-тое з’ядала, задаволена рохкаючы, што-нішто затоптвала, ператвараючы напісанае ў брудную калатнечу. Потым пачухала шчаціністы бок з чорнай плямай аб курсор ды ўтаропілася проста на Вінуся.
– Рохк-х!!! – выплюхнуліся чырвоныя літары на ўвесь экран.
– Тваю маці! – вылаяўся хлопец. – Відаць, вірус падхапіў па інтэрнэце. Што ж рабіць, гэтая пачварына павесялілася даволі. Як жа ўратаваць усе творы, няўжо ўсё загіне?! Пракляцце! Пракляцце!!! Тлустая поскудзь!
Свіння жэрла літары, ружовы закручаны хвосцік падрыгваў ад задавальнення.
Вінусь імгненна выключыў камп’ютар, вырваўшы шнур з разеткі. Потым зноў уключыў – камп’ютар стаў загружацца, аднак свіння пачала ўжо пляжыць сістэмныя файлы.
– Тэхніка дваццаць першага стагоддзя загінула смерцю мужных пад капытамі першабытнай жывёліны, – цвяліўся кот, – кволыя парасткі творчасці безнадзейна згубленыя. Адфарматуй дыск, Вінсэнты, атрымаецца tabula rasa (чыстая дошка). Стварай – колькі хочаш. Якая вольніца! Толькі ўяві! Белы квадрат, чорны – пішы, наколькі фантазіі хопіць! Узворвай чысцюткае, засявай некранутае, пазбаўляй цноты!
– Ах ты дрэнь паласатая!!! Дык гэта твая справа??! Бяздушная скаціна! – хлопец з усёй моцы зашпурнуў кубак з кавай у карціну.
– Не разумею, чымся я горшы ад цябе, Вінусь-Свінусь?
– Усё! Досыць! Маё цярпенне скончылася!!! – хлопец сарваў са сцяны карціну і выкінуў яе праз фортку.