– Гэта ты бяскрыўдная жывёліна?! Вой, трымайце мяне, – зарагатаў Вінусь.
– Калі ласка, – паслужліва падтрымаў яго пад руку кот. – А перш чым адчайвацца, згадаў бы лепей нашу колішнюю размову наконт напісання твораў.
– Ну дык што? Чым ты мне можаш дапамагчы?
– Да масаў хінуцца трэба, да масаў, Вінсэнты. Трэба даваць народу тое, што ён чытае. Паспрабуй, можа, і ты станеш Марынінай ці Акуніным, а можа, нават і Сідні Шэлданам! Чым чорт не жартуе, покуль Бог спіць?
– Такое ўражанне, што толькі і жартуе, а Бог увесь час спіць…
– Час ствараць герояў. Такі ўжо чалавек. Ад казак ды эпасу яму патрэбныя асілкі, разумнікі, майстры ды ваяры – і ўсе агромністыя постаці. Скончылася эпоха бясчасся ды безгероевасці. Народ патрабуе. Ну хоць пачытаць пра «недзе за сінім морам ды за цёмным лесам жыў-быў прыгажун-асілак маці на радасць ды людзям на дабро…». Дык чаму не скарыстацца гэтым? Свая пара нараджае сваіх герояў – ці то сціплых даярак, ці то палымяных змагароў з уся і ўсім, што ў пэўны час выносяць гісторыю на сваіх плячах… Ах, прабачце, вы такімі нізкімі жанрамі не цікавіцеся. I «пап-культура» вы чытаеце як «поп…», а дагаджаць розным «попам» – апошняя справа. Разумею.
– Ты прапаноўваеш памнажаць мастацкае смецце ў наасферы?
– Што за словы?! Вышыня!!! А што вы будзеце есці, даражэнькі грамадзянін паэт, дазвольце пацікавіцца?
– Я знайду працу!
– Папісваць матэрыяльчыкі ні аб чым у мясцовыя выданні? Гарбаціцца за нелюбімай працай у якім-небудзь офісе?
– Не адзінае ж выдавецтва ў горадзе!
– А не абрыдла спажываць чужыя думкі, прапускаць іх праз сябе, дарыць за проста так сваё некаму?
– Трэба ж на нешта існаваць. Знайду што-нішто…
– А навошта шукаць, калі я справу прапаноўваю? Я дам канкрэтную адрэсу, дзе цябе будуць чакаць. Нават Бальзак не грэбаваў дзеля сваёй справы жыцця напісаць нечыя мемуары. Гэта ж, так бы мовіць, размінка для пяра.
– У мяне не атрымаецца.
– Што я чую? Ужо цяплей. Ты ж не аскет, Вінсэнты, прызнайся сабе. Няўжо ты так і будзеш выглядаць задрыпанцам побач са сваёй прыгажуняй? Няўжо табе не абрыдлі воклічы захаплення ёю пры табе?
– Ну хопіцьужо!!!
– Ты імкнешся да эстэтызацыі свайго жыцця. Адгадай, дарэчы, загадку: чым адрозніваецца эстэтыка ад эстэтызацыі?
– Гэта розныя паняцці…
– Тым жа, чым канал ад каналізацыі, – зарагатаў кот. – Ты ж не страус, Вінсэнты, прызнайся, хочацца ж і на аўто ездзіць, і падарунак сваёй пасіі зрабіць, ды не абы-які. Васількі ў жыце – гэта добра, але ж і ім сілкавацца трэба! Цяпер іх не частуюць адно за тое, што яны ёсць. Выдаткі часу. Не гінуць жа ім, трэба самім свой род захоўваць.
– Ды ну цябе, давай свой адрас! – каб адчапіцца ад назолы, кінуў Вінусь.
– Не доўга ты вагаўся, – прамуркатаў кот сабе пад нос. – Трымай, – працягнуў хлопцу паперчыну. – А як будзеш вагацца, скарыстайся метадам агіднага.
– Гэта як?
– А ты ўяві сябе прызнаным, горача любімым паэтам-эстэтам. Вось ты ў дарагім блакітным касцюме ад Версачы, эксклюзіўных лакаваных жоўтых пантофлях, малінавы шалік на шыі, старажытны залаты гадзіннік на ланцужку, з дзедавай люлькай сядзіш у ягоным антыкварным фатэлі, двума пальцамі, адвёўшы мезены, трымаеш старажытнай парцаляны адмысловы маленькі кубачак дарагой духмянай кавы. Вакол цябе ўдзячныя прыхільнікі з палымнеючымі паглядамі, прыгожыя дзяўчыны пазіраюць табе ў рот, захоплена ловячы кожнае слова. Нехта бясконца хоча ўзяць аўтограф, нехта цалуе твой фотаздымак, нехта жадае проста дакрануцца да цябе рукою і тыдзень яе не мыць. Несупынна звініць мабільнік – запрашаюць на паэтычныя сустрэчы. А ты сядзіш прыгожы, высакародны. Нішто не можа адцягнуць тваёй увагі ад прыгожага пісьменства, высокіх думак. «Не паэта, а болей… Бог»…
– Досыць! – не вытрымаў Вінусь.
– Ну вось, хіба табе не агідна? – пасміхнуўся ў вусы кот. – Як прыйдзеш, дай маю візітоўку. Цябе ўжо чакаюць.
Вінусь пакіраваў у сваё выдавецтва. Пасля непрыемнай размовы аформіў дакументы аб заканчэнні кантракту, забраў разлік. Абышоў яшчэ колькі выданняў, атрымаўшы ветлівыя запрашэнні да супрацоўніцтва па-за штатам. Пабываў нават у свайго былога кіраўніка ў аспірантуры, аднак месцаў не было. А купленая газета стракацела аб’явамі тыпу: «СП запрашае супрацоўніка тэрмінова. Высокі заробак – не гербалайф. Менеджара ў офіс. Касметычны праект – навучым». I гэтак далей. Нават у паперку на слупе ўваткнуўся: «Пахудзей разам з намі – раз і назаўсёды». Нейкі жартаўнік выкрамзаў са слова «пахудзей» дыграф ДЗ.
– Хіба што, – уздыхнуў Вінусь.
П«ючы за столікам пад парасонам «Аліварыю», разглядаў дзяўчат, што праходзілі міма. Дастаў пачак цыгарэтаў, выпала чырвоная візітоўка. На ёй быў намаляваны тлусты чорны знак апострафа і напісана «Апостраф».
– А мо сапраўды, чым чорт не жартуе… Ну і глупства.
– У вас не занята? – запыталася ўсмешлівая дзяўчына з завушніцамі ў носе і пупку.
– Не, калі ласка, – запрасіў Вінусь.